E fundit!

15:45 Aktualitet

46 ditë protestë/ Mbahet sot tubimi i radhës kundër qeverisë

Pasditen e sotme në Tiranë para Kryeministrisë mbahet prot...

Nën sipërfaqen e Tokës ka një sasi të pashtershme energjie/ Ja si mund të shfrytëzohet ajo

30 Dhjetor 2022, 15:00, Blog CNA

Nën sipërfaqen e Tokës ka një sasi të pashtershme

Dihet tashmë se disa dhjetëra kilometra nën sipërfaqen e Tokës ka aq shumë nxehtësi, saqë, nëse do të mund të shfrytëzohej, do të furnizonte me energji të gjithë njerëzimin, duke bërë që format aktuale të prodhimit të energjisë të mos jenë më të nevojshme. Megjithatë, problemi është se si mund të arrijmë të shpojmë koren e Tokës, për të mbërritur deri në ato thellësi të mëdha.

Kurrë më?

Deri më sot, pusi më i thellë i hapur ndonjëherë në koren e Tokës ka arritur një thellësi prej rreth 13 kilometrash. Kjo ndodhi në vitet 1970 në Kola, një rajon i ish-Bashkimit Sovjetik. Por vështirësitë e hasura gjatë punimeve ishin të atilla dhe aq të shumta, saqë askush nuk u përpoq të thyente atë rekord.

Megjithatë Met Hud, bashkëthemelues i “Quaise Energy”, një startup me seli në Masaçusets, SHBA, pretendon se ka zhvilluar një platformë të veçantë shpimi, e cila është e aftë ta shpërbëjë shkëmbin edhe në ato thellësi që deri më sot duken si të paarritshme.

Hud shpjegon arsyen përse ia vlen ky projekt: “Sasia totale e energjisë që buron nga nxehtësia, e ruajtur nën Tokë, e tejkalon kërkesën tonë vjetore globale për energji. Ajo është 1 miliard herë më e madhe. Pra, përdorimi i një pjese të kësaj energjie do të ishte më se i mjaftueshëm për të përmbushur nevojat tona për energji për të ardhmen e parashikueshme”.

"Quaise Energy” u themelua në vitin 2018 nga Qendra e Shkencës dhe Fuzionit të Plazmës, një qendër kërkimore universitare për studimin e plazmës, shkencës dhe teknologjisë së shkrirjes në Institutin e Teknologjisë në Masaçusets (MIT). Ajo ka marrë tashmë një financim prej 52 milionë dollarësh për të ndërtuar platformën e parë të shpimit.

Si funksionon

Teknika e shpimit është zhvilluar në MIT gjatë 15 viteve të fundit. Ajo është testuar në laborator duke shpuar vrima në shkëmbinj të ndryshëm, të ngjashëm me ato që do të gjenden në thellësi të ndryshme. Sistemi funksionon duke përdorur shpimet konvencionale rrotulluese për të zbritur deri në thellësinë prej 3 kilometrash.

Më pas kalohet te pajisja e shpimit e projektuar posaçërisht, e cila gjeneron valë milimetrike me fuqi të lartë (afër mikrovalëve në spektrin elektromagnetik). Për ta arritur këtë, “Quaise Energy” përdor një girotron, pra një tub me vakum, i cili përmes një mekanizmi shumë të sofistikuar gjeneron valë milimetrike me energji shumë të lartë.

Këto valë, së bashku me gazin me presion të lartë “injektohen” përmes një tubi në fund të vrimës që krijohet, dhe kjo sjell edhe shpërbërjen e masës shkëmbore. Shkëmbinjtë që kthehen në “hi” barten në sipërfaqe nga gazi, për t’u zhvendosur më pas. Shpërbërja e shkëmbinjve në thellësi ekstreme i jep mundësi “Quaise Energy” të arrijë temperatura deri në 500 gradë Celcius.

Energji e pafundme

Pasi të jenë ndërtuar puset, do të mjaftonte vetëm injektimi i ujit për ta pasur në sipërfaqe në formë e avullit. Ai do të garantonte funksionimin e gjithë turbinave, siç ndodh aktualisht në të gjitha termocentralet. Meqenëse nxehtësia brenda Tokës është praktikisht e pafundme dhe e pranishme kudo, energjia e pastër mund të sigurohet, pa u varur nga asnjë vend dhe pa pushim, në çdo kohë të ditës, dhe në 365 ditë të vitit.

Pusi i parë i këtij lloji pritet të hapet në vitin 2024, edhe pse kompania nuk ka thënë se në cilin vend synon ta ndërtojë atë. Një tjetër element i pazbuluar nga “Quaise Energy” është se sa do të kushtojë në total një projekt i tillë.

Përkthyer nga CNA.al