E fundit!

11:30 Aktualitet

Kultura nën drejtimin e Gonxhes/ Nënfinancimi dhe pasojat në tregun e punës

Raporti më i fundit i INSTAT për vitin 2025 zbulon një rea...

Nga ngrënia e çokollatës tek ecja mbrapsht/ Metodat më të çuditshme që rekomandon shkenca për përmirësimin e memories

11 Maj 2023, 08:30, Shëndeti CNA

Nga ngrënia e çokollatës tek ecja mbrapsht/ Metodat më

Foto ilustruese

Akademikët nga Universiteti i Kembrixhit kanë zbuluar se janë në kërkim të “njerëzve me një supermemorie”. Bëhet fjalë për njerëz që kanë një memorie të shkëlqyer dhe që dëshirojnë të marrin pjesë në një studim që mund të zbulojë pse disa kanë një memorie më të fortë se të tjerët.

Por kjo aftësi e tyrja, mund të mos jetë vetëm për shkak të aftësisë së lindur natyrale, sepse ka disa gjëra që mund të bëni që janë vërtetuar shkencërisht se ndihmojnë në përmirësimin e kujtesës tuaj. Ja cilat janë disa nga masat kryesore që këshillohen:

Çokollata e zezë

Një studim i vitit 2021, zbuloi se flavanolet - kimikate bimore që janë të bollshme te kokrrat e kakaos - e përmirësonin performancën gjatë një detyre që kishte të bënte me të mësuarit përmendësh të një liste gjërash nga njerëzit e moshës 50-75 vjeç.

Ato i përkasin një grupi përbërësish të quajtur polifenole, të cilat gjithashtu gjenden me bollëk te vera e kuqe, çaji, vaji i ullirit, qepa, preshi, brokoli dhe boronica.

Flavanolet janë përbërës ushqimorë bioaktivë që mbrojnë plakjen e memories njohëse, përmirësojnë performancën njohëse dhe nxisin rrjedhjen e gjakut në tru. Studiuesit rekrutuan njerëz të moshës 50-75 vjeç, të cilëve iu dha çdo ditë për 12 javë rresht një suplement që përmbante nivele të ndryshme të flavanoleve të kakaos.

Në fillim dhe në fund të studimit, pjesëmarrësit kryen një sërë testesh njohëse për të vlerësuar të menduarit dhe memorien e tyre, dhe një grup iu nënshtrua skanimit me rezonancën magnetike (MRI) për të matur rrjedhën e gjakut në tru.

U pa se dieta e plotësuar me flavanolë kakaoje dukej se përmirësonte performancën vetëm në një detyrë të memories specifike për të mësuar një listë gjërash.

Rrezet e diellit

Kalimi i një kohe më të gjatë nën rrezet e diellit mund të ndihmojë në forcimin e memories suaj afatshkurtër. Në vitin 2021, ekspertët në Universitetin e Bredfordit panë se si minjtë performuan në testet e memories kur ekspozoheshin ndaj ‘fotoperiodave’ të gjata dhe të shkurtra, pra periudhave të ekspozimit ndaj dritës.

Ata gjetën një lidhje të rëndësishme midis memories së dobët dhe një kohëzgjatje të shkurtër të ekspozimit në diell, e ngjashme me atë që njerëzit përjetojnë gjatë stinës së dimrit.

Ekspertët thonë se ka të ngjarë që këto rezultate të vlejnë edhe për njerëzit, gjë që sugjeron se jemi më të prirur të harrojmë gjërat gjatë dimrave të gjatë.

Seksi

Një studim i vitit 2014 nga Universiteti i Merilendit, zbuloi se minjtë e moshës së mesme krijuan më shumë qeliza të reja të trurit, ose neurone, pas çiftëzimit. Këto neurone ndodheshin në hipokampus, ku krijohen kujtimet afatgjata. Ky stimulim i neurogjenezës së të rriturve - ose zhvillimi i neuroneve - mendohet se rikthen funksionin konjitiv.

Ndërkohë shkencëtarët zbuluan se pas ndërprerjes së aktivitetit seksual, u zhbënë përmirësimet në fuqinë e trurit.

Këto rezultate u mbështetën nga një studim i veçantë nga Universiteti Mekgill në Montreal, Kanada, në vitin 2016. Studiuesit rekrutuan 78 gra të reja të moshës 18-29 vjeç, i pyetën ato për jetën e tyre seksuale dhe u kërkuan të kryenin një sërë testesh të memories.

Rezultatet zbuluan se ato që raportonin marrëdhënie seksuale më të shpeshta, kishin pikët më të larta në testim. Por nuk janë vetëm gratë e reja që përfitojnë nga rritja e fuqisë së trurit pas marrëdhënieve intime.

Në vitin 2016, ekspertët në Universitetin e Koventrit zbuluan se burrat dhe gratë në të 50-at, 60-at dhe të 70-at që kishin një jetë seksuale aktive, ishin më pak të rrezikuar nga demenca.

Ecja mbrapsht

Një studim i çuditshëm i vitit 2018, zbuloi se njerëzit që ecin mbrapa performojnë më mirë në një test memorie sesa ata që ecin përpara. Studiuesit nga Universiteti i Roihempton u kërkuan 114 vullnetarëve të shikonin një video, dhe më pas t’i përgjigjeshin një pyetësori mbi atë që mund të kujtonin.

Pas shikimit të videos, pjesëmarrësit u ndanë në grupe. Njërit iu kërkua të ecte përpara ose mbrapa 10 metra, ndërsa një grup kontrolli qëndronte në një vend. U zbulua se grupi që eci prapa pati përgjigje më të sakta të pyetësorit sesa ata që ecnin përpara dhe ata që nuk ecnin.

Ekipi e konsideroi këtë si një tregues të një lidhje midis koncepteve të “kohës” dhe “hapësirës” që është thelbësore për mënyrën se si mendjet tona formojnë kujtimet.

Selino

Shumë njerëzve mund të mos i shijojë, por ajo përmban një përbërës që rrit kujtesën.

Një ekip nga Universiteti i Ilinois studioi në vitin 2010 efektet e luteolinës, e cila gjendet edhe te specat, mbi trurin dhe sjelljen e minjve.

Ata i ushqyen me një dietë të kontrolluar ose një dietë të plotësuar me luteolin për 4 javë, dhe më pas u testuan në detyra të të mësuarit dhe kujtesës.

U zbulua se minjtë më të vjetër që u ushqyen me një dietë të plotësuar me luteolin performuan më mirë se bashkëmoshatarët e tyre.

Muzika klasike

Studiuesit nga Universiteti La Sapienza i Romës përdorën makina EEG për të regjistruar aktivitetin elektrik të trurit të pjesëmarrësve në një studim. Regjistrimet u bënë para dhe pasi dëgjuan “L'allegro con spirito” nga Sonata për Dy Piano e Moxart, dhe para e pasi dëgjuan “Për Elizën” nga Bethoven.

Ata zbuluan se pasi dëgjuan Moxartin, pjesëmarrësit treguan një rritje të aktivitetit të valëve të trurit të lidhur me kujtesën, të kuptuarit dhe zgjidhjen e problemeve./ Përshtatur nga CNA.al