Nga nxehtësia rekord te përmbytjet dhe thatësira/ Çfarë na pret nëse këtë vit godet një “super” El Niño?

12 Maj 2026, 07:40, Kosova & Bota CNA

Nga nxehtësia rekord te përmbytjet dhe thatësira/

Shkencëtarët paralajmërojnë se bota mund të përballet me një nga fenomenet më të fuqishme të regjistruara ndonjëherë, duke rritur rrezikun për valë ekstreme të të nxehtit, përmbytje shkatërruese dhe thatësira të gjata në shumë rajone të globit nga “El Niño”.

Sipas Organizatës Botërore Meteorologjike (WMO), një episod i “El Niño” pritet të zhvillohet gjatë këtij viti, ndërsa modelet klimatike tregojnë se ai mund të arrijë intensitet shumë të lartë. Megjithatë, ekspertët theksojnë se parashikimet gjatë pranverës mbeten të vështira për t’u përcaktuar me saktësi.

Meteorologu amerikan Jeff Berardelli paralajmëron se bota mund të përjetojë fenomene atmosferike të papara më parë në historinë moderne.

“El Niño rishpërndan nxehtësinë në planet. Sa më shumë nxehtësi të çlirohet nga Paqësori, aq më të forta do të jenë valët e të nxehtit, përmbytjet dhe thatësirat”, tha ai.

Çfarë është “El Niño”?

“El Niño” është një fenomen natyror klimatik që karakterizohet nga ngrohja e ujërave në pjesën ekuatoriale të Oqeanit Paqësor. Ky proces ndikon drejtpërdrejt në modelet globale të motit, reshjeve dhe temperaturave.

Fenomeni ndodh zakonisht çdo dy deri në shtatë vjet dhe mund të zgjasë nga nëntë deri në dymbëdhjetë muaj. Homologu i tij, “La Niña”, sjell efektin e kundërt, me temperatura më të ulëta të ujërave oqeanike.

Sipas ekspertëve, temperaturat e sipërfaqes së detit po rriten me shpejtësi, ndërsa sasi të mëdha uji të ngrohtë po lëvizin drejt sipërfaqes së Paqësorit – një sinjal tipik i zhvillimit të “El Niño”-s.

Pse ekziston shqetësimi për këtë vit?

Shkencëtarët thonë se anomalitë e ujërave të ngrohta në Paqësor janë ndër më të mëdhatë e regjistruara ndonjëherë. Klimatologu Daniel Swain thekson se ekziston potenciali për një fenomen “vërtet të jashtëzakonshëm”.

“Një nga elementët kryesorë për krijimin e një “El Niño” shumë të fortë tashmë është duke ndodhur”, u shpreh ai.

Një “El Niño” i fuqishëm mund të sjellë temperatura rekord globale, pasi nxehtësia e çliruar nga oqeanet do të kombinohet me efektet e ndryshimeve klimatike të shkaktuara nga aktiviteti njerëzor.

Pasojat globale

Ekspertët paralajmërojnë se vera mund të jetë shumë më e nxehtë se zakonisht në disa pjesë të botës, veçanërisht në SHBA, ndërsa rajone të tjera mund të përballen me reshje intensive dhe përmbytje.

Fenomeni mund të ndikojë edhe në pyjet tropikale të Amazonës, të cilat tashmë po përballen me degradim për shkak të zjarreve, prerjeve dhe thatësirës.

Nga ana tjetër, “El Niño” mund të dobësojë sezonin e uraganeve në Atlantik, duke sjellë më pak stuhi tropikale në Karaibe dhe zona përreth.

Shkencëtari i klimës Michael Mann thekson se, edhe pse “El Niño” ndikon përkohësisht në temperaturat globale, shqetësimi më i madh mbetet ngrohja afatgjatë e planetit.

“Problemi kryesor është trendi i vazhdueshëm i ngrohjes globale, i nxitur nga djegia e lëndëve djegëse fosile”, tha ai./ CNA