web counter
LEXO PA REKLAMA!

SHKARKO APP

App Store
Google Play

E fundit!

x

Asnjëherë mos bëni dush gjatë një stuhie, një fizikant shpjegon arsyen

24 Gusht 2022, 21:58, Blog James Rawlings
Asnjëherë mos bëni dush gjatë një stuhie, një
Foto ilustruese

Ndërsa shansi që të goditeni nga rrufeja është i ulët, është e rëndësishme të dini se si të qëndroni të sigurt gjatë një stuhie. Në nivel global, rreth 24.000 njerëz vriten çdo vit nga rrufeja, dhe 240.000 të tjerë lëndohen. Shumica e njerëzve i dinë rregullat bazë të sigurisë gjatë stuhive, si shmangia e qëndrimit nën pemë apo pranë një dritareje, dhe mos të folurit në një telefon me kabllo (telefonat celularë janë të sigurt).

Por a e dini se gjatë një stuhie duhet të shmangni larjen në dush, apo edhe larjen e enëve? Për të kuptuar arsyen, duhet së pari të dini disa gjëra se si funksionojnë stuhitë dhe vetëtimat. Dy elementë bazë e krijojnë një stuhi: lagështia dhe ngritja lart e ajrit të ngrohtë, dukuri që ndodhin zakonisht në verë.

Temperaturat e larta dhe lagështia, krijojnë sasi të mëdha ajri të lagësht që ngrihet në atmosferë, ku mund të formohet në një stuhi. Retë përmbajnë miliona litra ujë dhe topa akulli, dhe është ndërveprimi midis tyre, ajo që çon në krijimin e rrufesë.

Pikat e ujit në rritje përplasen me pikat e akullit që bien, duke u kaluar atyre një ngarkesë negative, dhe duke e lënë veten me një ngarkesë pozitive. Gjatë një stuhie, retë veprojnë si gjeneratorë të mëdhenj, duke i ndarë ngarkesat pozitive dhe negative, për të krijuar ndarje masive të ngarkesave brenda reve.

Ndërsa retë që shkaktojnë bubullima lëvizin mbi Tokë, ato gjenerojnë një ngarkesë të kundërt në tokë, dhe kjo është ajo që tërheq rrufetë drejt tokës. Stuhia dëshiron që të balancojë ngarkesat e saj, dhe e bën këtë duke shkarkuar energjinë midis rajoneve pozitive dhe negative.

Rruga e kësaj shkarkimi është zakonisht ajo me rezistencën më të vogël, ndaj gjërat që janë më përçuese (si për shembull metalet), kanë më shumë gjasa të goditen gjatë një stuhie. Ndaj, këshilla më e dobishme për njerëzit në momentin që ka nisur një stuhi është: Kur nisin të dëgjohen bubullimat, futuni në një ambient të brendshëm.

Asnjëherë mos bëni dush gjatë një stuhie, një

Megjithatë, kjo nuk do të thotë se jeni plotësisht të sigurt nga stuhia. Pasi ka disa aktivitete brenda që mund të jenë pothuajse po aq të rrezikshme, sa edhe qëndrimi jashtë në stuhi. Nëse nuk jeni ulur në një vaskë me ujë, apo duke bërë dush në shi, nuk ka gjasa të goditeni nga rrufeja.

Por nëse rrufeja godet shtëpinë tuaj, energjia elektrike do të ndiqte rrugën e rezistencës më të vogël në tokë. Dhe objekte si telat metalikë apo uji në tubacionet tuaja, sigurojnë një shteg të përshtatshëm përçues që mund të ndjekë rryma elektrike në tokë.

Dushi i ofron që të dyja këto gjëra (ujë dhe metal), duke e bërë atë një rrugë ideale për energjinë elektrike. Qendrat e SHBA-së për Kontrollin dhe Parandalimin e Sëmundjeve, i inkurajojnë fuqimisht qytetarët të shmangin të gjitha aktivitetet me ujë gjatë një stuhie - madje edhe larjen në dush - për të zvogëluar rrezikun e një goditjeje nga rrufeja.

Ndërkohë, ka edhe rreziqe të tjera, ndaj të cilave duhet pasur shumë kujdes.

Një ndër këshillat është shmangia e mbështetjes në një mur betoni. Ndërsa betoni në vetvete nuk është aq përçues, nëse ai është përforcuar me armatura hekuri (siç ndodh shpesh), ato mund të ofrojnë një shteg përçues për rrufenë.

Gjithashtu, shmangni përdorimin e çdo gjëje të lidhur në një prizë elektrike (kompjuterë, televizorë, lavatriçe, pjatalarëse) pasi të gjitha këto mund të ofrojnë shtigje për goditjen e rrufesë. Rregulli kryesor:Nëse mund të dëgjoni bubullima në distancë, atëherë jeni mjaftueshëm afër stuhisë saqë rrufeja mund t’ju arrijë, edhe nëse nuk ka shi.

Goditjet e rrufesë mund të ndodhin deri 16 kilometra larg stuhisë-mëmë. Zakonisht, gjysmë ore pasi të keni dëgjuar bubullimën e fundit në qiell, është e sigurt që të hyni sërish në dush./ “The Conversation” - Përkthyer dhe përshtatur nga CNA.al





Lajmet e fundit nga