Srebrenica, një kapitull i errët i historisë së Europës

11 Korrik 2025, 15:54, Opinione Ditmir Bushati

Sot shënohet 30-vjetori i gjenocidit të Srebrenicës, një nga kapitujt më të errët të historisë së Europës pas Luftës së Dytë Botërore, për nga brutaliteti dhe dimensioni. Srebrenica është edhe sot e kësaj dite një thirrje kumbuese për të shëruar plagët që janë ende të hapura, për të dënuar rishikimin e historisë dhe për të ndihmuar procesin e pajtimit rajonal drejt një të ardhmeje më të mirë dhe të begatë.

Qëndrimi i Serbisë nën pushtetin e Aleksandar Vucic për këtë masakër ka qenë i dyzuar, në funksion të interesave të çastit. Në vitin 2015, Vucic nën petkun e europianistit të devotshëm vizitoi Srebrenicën dhe shprehu zemërimin e tij ndaj të gjithë atyre që kishin kryer këtë krim.

Më vonë, kur kuptoi se perspektiva e anëtarësimit në BE ishte gjithnjë e më e largët, iu rikthye qëndrimeve nacionaliste dhe politikës së pamëshirshme të pushtetit duke u vënë në ballë të fushatës për bllokimin e një rezolute në Kombet e Bashkuara, që e cilësonte Srebrenicën si gjenocid. Përpjekja dhe aleancat e tij dështuan.

Në maj të vitit 2024, Asambleja e Përgjithshme e OKB-së, në një rezolutë të sponsorizuar nga Gjermania dhe Ruanda, përcaktoi 11 korrikun si Ditën Ndërkombëtare të Reflektimit dhe Përkujtimit të Gjenocidit të vitit 1995 në Srebrenicë. Një akt që politikisht ratifikoi jurisprudencën e Gjykatës Ndërkombëtare të Drejtësisë dhe Tribunalit Ndërkombëtar Penal për ish-Jugosllavinë, të cilat e kanë cilësuar masakrën ndaj myslimanëve boshnjakë në Srebrenicë nga ushtria e Republikës Srpska si një akt gjenocidi.

Për ne shqiptarët, që kemi përjetuar krime të ngjashme të Serbisë, rezoluta dhe jurisprudenca e mësipërme janë të një rëndësie historike dhe duhet të shërbejnë jo vetëm si momente përkujtimi, por edhe si busull orientimi për pajtimin në një mjedis gjeopolitik asgjësues.

Gjithashtu, si një komb me histori të dhimbshme është e domosdoshme që të ndërtojmë një balancë të drejtë mes vuajtjeve të popullsisë së pafajshme në Ukrainë e Gaza, aleancave ndërkombëtare dhe të drejtës ndërkombëtare.