E fundit!

20:46 Politikë

“Në drejtimin e duhur me kalendarin ambicioz”/ Rama: Jam optimist në mënyrën më shqiptare për mbylljen e kapitujve

Kryeministri Edi Rama gjatë fjalës së tij në konferencën n...

A jetojnë më gjatë dashamirësit e artit?

30 Dhjetor 2019, 07:32, Blog CNA

Njerëzit që merren me aktivitete kulturore të lidhura me artin, siç janë sshkuarja në muze apo koncertet muzikore, mund të jenë më pak të rrezikuar të vdesin para kohe. Në këtë përfundim mbërrin një studim i ri nga studiuesit e Universitetit të Londrës (UCL).

Studiuesit zbuluan një ulje të konsiderueshme të vdekshmërisë së hershme, në mesin e të moshuarve që merreshin me aktivitete kulturore. Pasi u morën në konsideratë një sërë faktorësh (si niveli ekonomik, puna që bënin), u zbulua se ata që merrnin pjesë në aktivitete kulturore ?çdo disa muaj apo më dendur?, kishin një rrezik 31 për qind më të ulët nga vdekja e parakohshme.

Analiza ?angazhimit në art dhe vdekshmëria? zgjati 14 vjet, dhe përfshiu gati 7.000 të moshuar. Pjesëmarrësit në studim, vetë-raportuan shpeshtësinë e angazhimit të tyre në aktivitete kulturore si shkuarja në muze, galeri arti, koncerte dhe teatër.

Këto gjetje u botuan së fundmi në ?Express Yourself? të Revistës Mjekësore Britanike. Deizi Fenkurt dhe Endrju Stepto, janë bashkëautorë të këtij studimi. Autorët e pohojnë ekzistencën e një lidhjeje të , midis aktivitetet kulturore dhe jetëgjatësisë së njeriut.

Gjithsesi, ky studim nuk krijon një lidhje shkakësore midis angazhimit të shpeshtë në jetën kulturore, dhe të jetuarit më gjatë. Sikurse pritej, një pjesë e lidhjes midis jetëgjatësisë dhe angazhimit në jetën kulturore, i atribuohet avantazheve socio-ekonomike të atyre që kanë kohën e lirë dhe burimet e duhura financiare, për t?u përfshirë rregullisht në aktivitete kulturore.

Por Fenkurt dhe Stepto raportojnë se angazhimi në jetën kulturore, mund të ketë një lidhje mbrojtëse me jetëgjatësinë, që i tejkalon kriteret socioekonomike apo statusin e profesionit.

Sipas autorëve, ?kjo lidhje mund të shpjegohet pjesërisht nga dallimet konjitive, në shëndetin mendor dhe në aktivitetin fizik të atyre që merren dhe atyre që nuk merren me art, por edhe me kohën kur modeli përshtatet me këta faktorë?.

Bashkautorët e këtij studimi, janë transparentë rreth pikëpamjeve të kundërta, që hedhin dyshime mbi ndikimin që mund të ketë arti në zgjatjen e jetës së një njeriu. ?Disa hulumtime, sugjerojnë se universaliteti i artit, dhe reagimet e forta emocionale që ai shkakton, janë indikacione të lidhjes së tij me adaptime evolucionare.

Ndërkohë, kërkime të tjera kanë vënë në dyshim, nëse arti ka ndonjë lloj përfitimi të veçantë evolucionar për speciet tona?- shkruajnë Fenkurt dhe Stepto. Ja cilat janë 8 mënyra përmes të cilave veprimtaritë kulturore, mund të lidhen me jetëgjatësinë njeriut:

1. Redukton stresin dhe depresionin kronik, duke lehtësuar ndërveprimet sociale ballë për ballë.

2. Përmirëson kapitalin social, që ndërton burime individuale dhe kolektive.

3. Redukton izolimin e perceptuar shoqëror dhe vetminë.

4. Promovon inteligjencën emocionale dhe empatinë. Këta faktorë lidhen me një shans më të mirë për mbijetesë.

5. Rrit aktivitetin fizik dhe zvogëlon sjelljet sedentare, çka forcon mirëqenien psikologjike dhe fizike.

6. Nxit pasjen e një ndjenje më të fortë të qëllimit në jetë, e cila shoqërohet me një funksionim më të mirë të sistemit tonë imunitetar.

7. Nxit krijimtarinë dhe imagjinatën, të cilat lidhen me shanset më të larta të mbijetesës përgjatë evolucionit të species tonë.

8. Aktivitetet që lidhen me artin, përveç një game të gjerë aktivitetesh të tjera ?të kohës së lirë? (p.sh kopshtaria, shkuarja në Kishë), mund të kenë një lidhje mbrojtëse ndaj vdekshmërisë sës parakohshme.

Bazuar në gjetjet e tyre më të fundit, Deizi Fenkurt dhe Endrju Stepto pohojnë:?Ka një arsyetim të fortë teorik, që nënvizon hipotezën se angazhimi në jetën kulturore, mund të lidhet me një shans të rritur mbijetese tek njerëzit?./ Psychologytoday.com-Përshtatur nga CNA.al