E fundit!

09:44 Politikë

Vrasja e efektivit në Maliq/ Rama: Nderime përjetë dëshmorit, ndëshkim maksimal për autorin

Kryeministri Edi Rama ka reaguar pak minuta më parë lidhur...

Konsumimi i domateve mund të mbrojë nga sëmundja e mishrave të dhëmbëve

14 Janar 2026, 20:11, Shëndeti CNA

Konsumimi i domateve mund të mbrojë nga sëmundja e mishrave

Konsumimi i rregullt i domateve dhe ushqimeve të tjera të pasura me likopen mund të ndihmojë në mbrojtjen e shëndetit të mishrave të dhëmbëve, veçanërisht tek të moshuarit, sugjeron një studim i ri shkencor.

Sipas studimit të publikuar në numrin e shkurtit të revistës The Journal of Nutrition, Health and Aging, të moshuarit që marrin mjaftueshëm likopen – një antioksidant që gjendet kryesisht në domate dhe fruta të kuqe – kanë 67% më pak gjasa të zhvillojnë sëmundje të rënda periodontale.

“Në përgjithësi, marrja e pamjaftueshme e likopenit ishte një faktor rreziku për zhvillimin e sëmundjes periodontale”, përfundon ekipi hulumtues i udhëhequr nga Katherine Kwong, profesoreshë asistente e zhvillimit njerëzor në Kolegjin Connecticut.

Studiuesit analizuan të dhënat e më shumë se 1,200 të moshuarve të moshës 65 deri në 79 vjeç, të cilët morën pjesë në Anketën Kombëtare të Shëndetit dhe Ushqyerjes gjatë viteve 2009–2014. Pjesëmarrësit iu nënshtruan kontrolleve dentare dhe plotësuan pyetësorë mbi dietën e tyre.

Marrja e mjaftueshme e likopenit u përcaktua si mbi 8,000 mikrogramë në ditë. Një filxhan domate të gatuara përmban rreth 7,300 mikrogramë likopen. Ushqime të tjera të pasura me këtë lëndë ushqyese janë specat e kuq, shalqiri, hurmat dhe grejpfruti.

Rezultatet treguan se rreth 49% e pjesëmarrësve kishin një formë të sëmundjes së mishrave të dhëmbëve, ndërsa 78% nuk merrnin sasi të mjaftueshme likopeni. Burrat kishin 73% më shumë gjasa se gratë të zhvillonin sëmundje të mishrave të dhëmbëve, një rrezik që lidhej ngushtë me mungesën e likopenit në dietë.

Studimi zbuloi gjithashtu pabarazi racore: të moshuarit me ngjyrë kishin gati tre herë më shumë rrezik për sëmundje të rënda periodontale krahasuar me të moshuarit e bardhë. Sipas studiuesve, mungesa e likopenit mund të jetë një nga faktorët që shpjegon këtë diferencë.

“Marrja e likopenit është dukshëm më e lartë tek individët e bardhë jo-hispanikë, ndërsa prevalenca e sëmundjeve të rënda periodontale është më e ulët”, theksojnë autorët e studimit.

Megjithëse rezultatet janë premtuese, studiuesit nënvizojnë se nevojiten studime klinike të mëtejshme për të kuptuar saktësisht se si likopeni ndikon në shëndetin oral dhe nëse suplementet e likopenit janë po aq efektive sa konsumimi i tij përmes ushqimit.

Në përfundim, ekspertët sugjerojnë se përfshirja e domateve dhe ushqimeve të pasura me likopen në dietën e përditshme mund të jetë një hap i thjeshtë, por i rëndësishëm, për ruajtjen e shëndetit të mishrave të dhëmbëve./ CNA