AKSHI si makth

10 Prill 2026, 11:01, Opinione Luan Rama

AKSHI si makth

Agjencia Kombëtare e Shoqërisë së Informacionit (AKSHI) ka qenë për vite të tëra kryefjala e modernizimit digjital të Shqipërisë. Porta kryesore e shërbimeve elektronike, e-Albania, ka synuar të sjellë shërbime më efikase dhe transparente për qytetarët dhe bizneset.

Por kohëve të fundit, AKSHI është shndërruar nga simbol i digjitalizimit në makth i pushtetit.

Kjo nuk ndodh vetëm për shkak të veprimeve të drejtuesve të AKSHI-t, por edhe për shkak të implikimeve të mundshme për ata që i kanë emëruar këta drejtues.

Në fund të vitit 2025, Struktura e Posaçme Kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (SPAK) nisi hetime mbi drejtuesit e AKSHI-t dhe bashkëpunëtorët e tyre, duke i akuzuar për:
-grup të strukturuar kriminal,
-shkelje e barazisë në tenderë dhe shpërdorim detyre; -pastrim parash dhe favore për kompani të caktuara.

Hetimi ka çuar në masa të arrestit në shtëpi për drejtuesit e lartë dhe procedime për bashkëpunëtorë të tjerë.

Por ky hetim ka një dimension më të gjerë se thjesht përgjegjësia personale: ai vendos në provë politikat e emërimeve të qeverisë, duke ngritur probleme për kontrollin dhe vlerësimin e drejtuesve që emërohen në postet drejtuese. Pasi çdo vendim që ka çuar në zgjedhjen dhe emërimin e këtyre drejtuesve mund (dhe në fakt duhet!) të vihet nën një vlerësim kritik ligjor dhe publik.

Në këtë kuptim, AKSHI nuk është vetëm një problem ligjor; ai është një “makth i madh për pushtetin”.
Arsyeja është e thjeshtë: cilido drejtues politik që ka firmosur ose mbështetur emërimet e drejtuesve të AKSHI-t, sot përballet me implikime morale dhe ligjore, duke qenë se drejtuesit aktualë janë nën hetim; se të dhënat dhe shërbimet e menaxhuara nga AKSHI janë kritike për funksionimin e shtetit dhe se çdo përpjekje për të mbrojtur drejtuesit e akuzuar nga SPAK-u mund të interpretohet si mbrojtje ndaj korrupsionit.

Qeveria, në fakt më drejtpërdrejt vetë Kryeministri ka theksuar vazhdimësinë e projekteve të digitalizimit, duke u përpjekur të minimizojë rëndësinë e hetimeve që po zhvillohen. Në vend të një reflektimi të qartë për procedurat e emërimeve dhe mekanizmat e kontrollit, ai në një farë mënyre u përpoq t’i mbrojë drejtuesit e akuzuar.
Në mënyrë krejt absurde madje u bë edhe “garant” i ndershmërisë së drejtoreshës së pandehur, ndërsa gjeti rast në një veprimtari publike të sigurojë opinionin se “ajo nuk ka as shtëpi e banon diku me qire, se nuk ka as makinë” e mirë që nuk na tha edhe se nuk ushqehet tri here ne ditë!

Por, ndërsa SPAK-u heton dhe politika debaton, qytetarët vuajnë pasojat. Sistemi e-Albania ka pasur ndërprerje të shërbimeve, duke penguar qasje në dokumente dhe shërbime të domosdoshme. Nga ana tjetër, problemet me prokurimet dhe menaxhimin e infrastrukturës digjitale kanë rritur mosbesimin në funksionimin e sistemit dhe transparencën e administratës.

Çështja e AKSHI-t është një provë për sistemin e drejtësisë dhe luftën kundër korrupsionit.
Nëse SPAK arrin të zbardhë përgjegjësitë dhe të zbatojë ligjin i pa ndikuar nga presioni politik, do të na dëshmojë se askush, as vetë Kryeministri nuk është mbi ligjin.

Hetimi mbi AKSHI-n shfaq një problematikë shumëdimensionale. Drejtuesit janë nën akuzë dhe do të përgjigjen ligjërisht. Por, pyetja që lind është: a do të mbajnë përgjegjësi edhe ata që i kanë përzgjedhur, emëruar dhe mbështetur ata që të paktën deri tani, sipas akuzës, janë pjesëtarë të një grupi të strukturuar kriminal.

Sepse AKSHI tani nuk është më thjesht një agjenci e qeverisë. Ai është makthi i pushtetit, por, edhe një provë e integritetit të sistemit të drejtësisë në Shqipëri.