E fundit!

08:02 Politikë

“Berisha nuk do njeri”/ Spaho degjeneron Mulin: Arrogant, nepotist, filli na ndau nga përplasja fizike

Ish-nënkryetari dhe ish-deputeti i Partisë Demokratike, Ed...

Zbulime të rëndësishme etruske në Itali

11 Gusht 2025, 10:16, Kosova & Bota CNA

Për më shumë se 20 vjet arkeologët kanë zhvilluar gërmime në vendin e shenjtë legjendar të etruskëve në Orvieto të Italisë. Tani me sa duket ata kanë gjetur objekte të rëndësishme fetare.

Gërmimet arkeologjike në vendin e shenjtë qendror etrusk në Itali, Fanum Voltumnae, kanë nxjerrë me sa duket në dritë objekte të rëndësishme fetare. Objektet e gjetura mundësojnë të nxirren përfundime rreth ritualeve që datojnë më shumë se 2,500 vjet më parë. Sipas njoftimeve të mediave italiane këtë javë në periferi të qytetit të Orvietos u zbuluan dy koka deshësh prej guri të ruajtura mirë, një kokë luani, altarë të mëdhenj dhe një rrugë e gjerë procesioni.

Në kulmin e epokës etruske

Vendi i shenjtë i federatës së qytetit etrusk pranë Orvietos, i cili ka përmasa të mëdha, u zbulua në fillim të viteve 2000 gjatë gërmimeve të udhëhequra nga arkeologia Simonetta Stopponi.

Që nga ajo kohë gërmimet kanë vazhduar. Mendohet se ky vend i shenjtë është ndërtuar në kulmin e epokës etruske në shekullin VI para Erës sonë.

Asimilimi nga romakët

Etruskët u vendosën në Italinë qendrore nga shekulli IX deri në shekullin I para Erës sonë. Origjina e tyre është ende e paqartë dhe gjuha dhe feja e tyre janë studiuar vetëm pjesërisht.

Periudha nga shekulli VII deri n? shekullin V para Krishtit ishte epoka e lul?zimit t? etrusk?ve. Historiani i antikitetit Dionisi i Halikarnasos i admironte ata si "m? t? hershmit dhe krejt t? ndrysh?m nga popujt e tjer?".

Studiuesit edhe sot e k?saj dite debatojn? p?r prejardhjen e etrusk?ve. Shumica mbron tez?n, se ata e kan? prejardhjen nga Azia e Vog?l (n? Turqin? e sotme) prej nga kan? emigruar. T? tjer? i konsiderojn? si nj? fis t? ngulitur prej koh?sh n? territorin e sot?m t? Italis?, i cili ishte zhvilluar me kalimin e koh?s. Megjithat? analizat e ADN-s? s? popullsis? n? Toskan? mb?shtesin tez?n e par?.

Etruskët u mundën nga romakët, të cilët e asimiluan popullin etrusk dhe kulturën e tyre derisa ata u zhdukën si grup i pavarur etnik gjatë Republikës Romake./ DW