LEXO PA REKLAMA!

SHKARKO APP

Lufta e ka ndryshuar qasjen e BE-së ndaj Ballkanit/ Andreas Shider: Sofja dhe Shkupi duhet të shohin nga e ardhmja

18 Shtator 2022, 08:25, Kosova & Bota Sofia Popovic

Lufta e ka ndryshuar qasjen e BE-së ndaj Ballkanit/ Andreas Shider: Sofja

Pas 2 viteve bllokadë, vendet anëtare të BE-së arritën në korrik konsensusin mbi çeljen e negociatave të anëtarësimit me Maqedoninë e Veriut dhe Shqipërinë. Megjithatë, shumë njerëz në Maqedoninë e Veriut mbetën të shqetësuar se marrëdhëniet dypalëshe do të ndikojnë jo pak në përparimin e vendit drejt Bashkimit Europian.

Në lidhje me procesin e zgjerimit të unionit në Ballkanin Perëndimor, dhe ndikimin e luftës në Ukrainë në marrëdhëniet BE-Ballkani Perëndimor, ne biseduam me deputetin e Parlamentit Europian nga grupi Socialdemokrat, gjermanin Andreas Shider. Ai është anëtar i Komisionit për Punë të Jashtme në PE, dhe kryetar i Delegacionit në Komitetin e Përbashkët Parlamentar BE-Maqedonia e Veriut.

Pas bllokadave, u hapën më në fund negociatat me Shqipërinë dhe Maqedoninë e Veriut. Por shumë njerëz në Maqedoni do të thonë se BE-ja plotësoi kërkesat tejet më nacionaliste të Bullgarisë. Çfarë mendoni mbi mënyrën se si u arrit konsensusi për hapjen e negociatave me Maqedoninë e Veriut?

Andreas Shider: Mendoj se më e rëndësishmja nga të gjitha, është se tani është hapur dera drejt BE-së, dhe kjo është në interesin e Maqedonisë së Veriut. Gjykoj se ky është një sukses i madh, dhe kjo është ajo që dëshiroja edhe unë. Nga ana tjetër është e vështirë të komentosh mënyrën.

Unë jam një nga ata që do të doja që Maqedoninë e Veriut t’i kishte nisur negociatat shumë më herët.

Pse?

Andreas Shider: Sepse mendoj se e meriton, pasi ka kryer reforma të mëdha, që nga ndryshimi i emrit, edhe shumë reforma të tjera. Mendoj se qytetarët e këtij vendit janë të gatshëm të fillojnë negociatat, prandaj është mirë që kjo të ndodhë tani.

A mendoni se negociatat do të hyjnë sërish në ngërç, për shkak të kërkesave bullgare, po të kemi parasysh se bashkëpunimi i Shkupit me Sofjen është i nevojshëm për përparimin në negociata?

Andreas Shider: Shpresoj vërtet që kjo gjë të mos ndodhë. Pasi jo vetëm që po e dëmton Maqedoninë e Veriut, njerëzit atje, por po dëmton edhe interesin e popullit bullgar, pasi nga negociatat e anëtarësimit, vendi që përfiton më së shumti nga anëtarët është Bullgaria, pasi ato e kanë fqinje Maqedoninë e Veriut.

Së dyti, është e rëndësishme ta kthejmë kokën nga e ardhmja, të punojmë bashkë për të ardhmen, me Bullgarinë dhe Maqedoninë e Veriut, për të ardhmen e tyre të përbashkët dhe jo të zihemi për të kaluarën. Atyre që i marrin seriozisht këto mosmarrëveshje mbi historinë, unë u kam thënë vazhdimisht se bisedimet e anëtarësimit në BE janë vendi më i mirë për t`i zgjidhur ato.

Por jo një mjet politik kundër njëri-tjetrit. Duhet ndoshta një debat ekspertësh që kjo çështje të zgjidhet. Për shkak se kjo është ideja e vendeve themeluese e BE-së, Francës dhe Gjermanisë, ne po punojmë për të ardhmen e tyre, dhe po e lëmë pas historinë, dhe debatet historike historianëve.

Mosmarrëveshje të tilla kanë ndodhur shumë herë në bisedimet e pranimit, si me Slloveninë dhe Kroacinë, apo Çekinë dhe Sllovakinë, dhe ato janë zgjidhur. E njëjta gjë duhet të ndodhë tani edhe me Maqedoninë e Veriut. 

A jeni të shqetësuar se mos çështja e hapjes së negociatave me Maqedoninë e Veriut ka rizgjuar rrymat konservatore dhe të djathta në vend, siç e pamë në korrik gjatë protestave të dhunshme në Shkup?

Andreas Shider: Tensionet nacionaliste mund të provokohen lehtësisht kudo në Europë. Kjo mund të ndodhë në Maqedoninë e Veriut, Bullgari, Francë, Serbi apo Kosovë. Apeli im për të gjithë politikanët, si në Bullgari, po ashtu edhe në Maqedoninë e Veriut është ky: detyra e politikanëve është të ulin dhe jo të ngrenë tensionet.

Andreas Shider: A e ka ndryshuar lufta në Ukrainë, mënyrën se si Bashkimi Europian mendon për Ballkanin Perëndimor?

Për shkak të luftës në Ukrainë, BE-ja e ka kuptuar edhe më thellë se ne duhet të punojmë më shpejt dhe më afër me venet tona fqinje. Prandaj jam i lumtur që Ballkani Perëndimor është në krye të axhendës.

Po ashtu, mendoj që ne si evropianë, jo vetëm si BE, por si evropianë në gjithë kontinentin, duhet të punojmë më shumë së bashku, pasi ekziston një kërcënim i madh. Ka disa njerëz që duan ta shkatërrojnë demokracinë, duan të shkatërrojnë modelin tonë të të jetuarit së bashku. Ata duan ta dëmtojnë demokracinë, të përçajnë shoqëritë tona, ndaj ne duhet të qëndrojmë të bashkuar në mbrojtje të tyre.

Pak muaj më parë, Austria ishte një nga vendet që paraqiti një propozim për të përshpejtuar procesin e zgjerimit. Cila do të jetë e ardhmja e atyre propozimeve?

Andreas Shider: Unë do të doja që politikanët në qeveri të shpenzojnë më pak kohë për të shkruar letra apo projekte, dhe më mirë ta bëjnë punën duke e përshpejtuar procesin e zgjerimit.

Përkthyer dhe përshtatur nga CNA.al

Lajmet e fundit nga