Nga macet e zeza tek fantazmat/ Bestytnitë dhe traditat e Halloween

31 Tetor 2021, 18:21, Kuriozitete CNA

Halloween është një traditë amerikane , e cila u bë e njohur vetëm në fillim të viteve 1900 dhe i ka rrënjët në besimet pagane. Që daton rreth 2000 vjet më parë, Halloëeen shënoi Vitin e Ri Keltik dhe fillimisht quhej ?Samhain?, që përkthehet në “fundi i verës” në gjuhën galike.

Disa tradita të Halloween-it, të tilla si gdhendja e fenerëve ?Jack-o’, bazohen në folklorin irlandez dhe janë mbajtur përgjatë shekujve, ndërsa të tjera, si misri i ëmbëlsirave, janë shtesa më moderne të Halloween.

Macja e zezë

Shpesh të përdorura si simbole të fatit të keq, macet e zeza janë një simbol i Halloween. Reputacioni i keq i maces së zezë daton në epokën e errët, kur gjuetia e shtrigave ishte e zakonshme. Gratë e moshuara, të vetmuara shpesh akuzoheshin për magji, dhe macet e tyre të përkëdhelura thuhej se ishin “të njohurit” e tyre ose kafshë demonike që u ishin dhënë nga djalli.

Lakuriqët e Natës

Folklori mesjetar gjithashtu i përshkroi lakuriqët e natës si të njohur të shtrigave, dhe të shohësh një lakuriq nate në Halloween konsiderohej si një shenjë mjaft ogurzezë. Një mit ishte se nëse një lakuriq nate do të dallohej duke fluturuar rreth shtëpisë së dikujt tre herë, kjo do të thoshte se dikush në atë shtëpi së shpejti do të vdiste. Një mit tjetër ishte se nëse një lakuriq nate fluturon në shtëpinë tuaj në Halloween, kjo ishte një shenjë se shtëpia juaj ishte e përhumbur sepse fantazmat e kanë lënë lakuriqin e natës.

Merimangat

Një burim i zakonshëm frike, merimangat janë elemente rrëqethëse dhe të çuditshme për Halloween. Ata i bashkohen radhëve të lakuriqëve të natës dhe maceve të zeza në folklor si shoqërues të këqij të shtrigave gjatë mesjetës. Një bestytni thoshte se nëse një merimangë bie në një llambë të ndezur me qiri dhe konsumohet nga flaka, shtrigat janë afër. Dhe nëse vëreni një merimangë në Halloëeen, kalon një tjetër bestytni, kjo do të thotë se shpirti i një të dashur të ndjerë po ju vëzhgon.

Shtrigat

Imazhi stereotipik i shtrigës së dëshpëruar me një kapelë të zezë me majë dhe hundë me lytha që trazon një ilaç magjik në kazanin e saj në fakt buron nga një perëndeshë pagane e njohur si “Crone”, e cila u nderua gjatë ?Samhain?. Kronia njihej gjithashtu si “e vjetra” dhe “nëna e tokës”, e cila simbolizonte mençurinë, ndryshimin dhe ndryshimin e stinëve. Sot, kroni i vjetër i mirënjohur, i gjithëdijshëm është shndërruar në një shtrigë kërcënuese.

Fshesa e shtrigës

Fshesa e shtrigës është një tjetër bestytni që i ka rrënjët në mitet mesjetare. Gratë e moshuara, introverte që akuzoheshin për magji, shpesh ishin të varfra dhe nuk mund të përballonin kuajt, kështu që lundronin nëpër pyll në këmbë me ndihmën e shkopinjve, të cilët ndonjëherë zëvendësoheshin me fshesa.

Folklori anglez tregon se gjatë ceremonive të natës, shtrigat fërkonin një ilaç “fluturues” në trupat e tyre, mbyllnin sytë dhe ndiheshin sikur po fluturonin. Pomada halucinogjene, e cila shkaktoi mpirje, rrahje të shpejta të zemrës dhe konfuzion, u jepte iluzionin se po fluturonin në qiell.

Ngjyrat e Halloween

Ngjyrat tradicionale të Halloween-it të portokallisë dhe të zezës rrjedhin në fakt nga festimi pagan i vjeshtës dhe të korrave, me portokalli që simbolizon ngjyrat e të korrave dhe gjethet që kthehen, ndërsa e zeza shënon “ikjen? e verës dhe ndryshimin e stinës. Me kalimin e kohës, jeshile, vjollcë dhe e verdha janë futur gjithashtu në skemën e ngjyrave të dekorimeve të Halloween./ CNA.al