Pas disa javësh konflikti dhe sulmesh/ Tajlanda dhe Kamboxhia bien dakord për armëpushim

27 Dhjetor 2025, 08:53, Kosova & Bota CNA

Pas disa javësh konflikti dhe sulmesh/ Tajlanda dhe Kamboxhia bien dakord

Tajlanda dhe Kamboxhia kanë rënë dakord për një armëpushim të menjëhershëm, thanë ministrat e mbrojtjes të të dy vendeve në një deklaratë të përbashkët ditën e djeshme.

Të dyja palët kanë rënë dakord të ndalojnë të gjitha lëvizjet e trupave dhe të lejojnë civilët që jetojnë në zonat kufitare të kthehen në shtëpi, duke i dhënë fund javëve të tëra përleshjesh të ashpra kufitare që kanë vrarë të paktën 41 persona dhe kanë zhvendosur pothuajse një milion njerëz.

Armëpushimi hyri në fuqi në mesditë sipas orës lokale. Pasi të zgjasë për 72 orë, 18 ushtarë kamboxhianë të mbajtur nga Tajlanda do të lirohen, thuhet në deklaratë.

Ky përparim erdhi pasi zyrtarët tajlandezë dhe kamboxhianë zhvilluan disa ditë bisedimesh që synonin t'i jepnin fund luftimeve të reja midis dy vendeve.

Deklarata e përbashkët përshkruan kushtet e "de-eskalimit", që përfshin ndërprerjen e sulmeve ndaj civilëve, objekteve dhe infrastrukturës civile, si dhe objektivave ushtarake të secilës palë.

“Të dyja palët duhet të shmangin të shtënat ose avancimin ose lëvizjen e trupave të paprovokuara drejt pozicioneve ose trupave të palës tjetër”, thuhet në deklaratë.

Deklarata tha gjithashtu se lirimi i 18 ushtarëve kamboxhianë të mbajtur nga Tajlanda do të kryhet në frymën e Deklaratës së Kuala Lumpurit, një marrëveshje midis dy vendeve e nënshkruar në një ceremoni ku mori pjesë Presidenti i SHBA-së Donald Trump në tetor.

Ajo marrëveshje armëpushimi u shkel në fillim të këtij muaji , kur shpërthyen përleshje të reja. Që atëherë, të dyja palët kanë fajësuar njëra-tjetrën për prishjen e armëpushimit. Ushtria tajlandeze tha se trupat e saj iu përgjigjën zjarrit kamboxhian në provincën Si Sa Ket të Tajlandës, në të cilin u plagosën dy ushtarë tajlandezë.

Ministria e mbrojtjes e Kamboxhias tha se ishin forcat tajlandeze ato që kishin sulmuar të parat, në provincën Preah Vihear, dhe këmbënguli që Kamboxhia nuk u hakmor. Përleshjet kanë vazhduar gjatë gjithë dhjetorit. Të premten, Tajlanda kreu sulme ajrore në një rajon kufitar të diskutueshëm në Kamboxhia.

Forcat Ajrore Tajlandeze thanë se kishin goditur një pozicion të fortifikuar ushtarak kamboxhian pasi civilët ishin larguar nga zona. Ministria e Mbrojtjes e Kamboxhias tha se sulmet ishin sulme pa dallim kundër shtëpive të civilëve.

Mosmarrëveshjet kufitare midis Tajlandës dhe Kamboxhias datojnë më shumë se një shekull më parë, por tensionet u përshkallëzuan në maj të këtij viti kur një ushtar kamboxhian u vra në një përleshje. Dy muaj më vonë, në korrik, pati pesë ditë luftimesh të ashpra përgjatë kufirit, të cilat lanë dhjetëra ushtarë dhe civilë të vdekur. Mijëra civilë të tjerë u zhvendosën.

Pas një ndërhyrjeje nga Malajzia dhe Presidenti i SHBA-së Donald Trump, u negociua një armëpushim i brishtë midis dy kombeve, i cili u nënshkrua në fund të tetorit.

Trump e quajti marrëveshjen "Marrëveshjet e Paqes së Kuala Lumpurit". Ajo i mandatonte të dyja palët të tërhiqnin armët e tyre të rënda nga rajoni i diskutueshëm dhe të krijonin një ekip vëzhguesish të përkohshëm për ta monitoruar atë. Megjithatë, marrëveshja u ndërpre nga Tajlanda në nëntor, me kryeministrin tajlandez Anutin Charnvirakul i cili njoftoi se kërcënimi i sigurisë "nuk ishte ulur në të vërtetë". /CNA