"Vendosja e bustit të Llazar Fundos, borxh historik”/ Historiani Aurel Plasari: Viktimë personale e Enver Hoxhës

28 Nëntor 2025, 14:18, Aktualitet CNA

Figura të botës akademike kanë vlerësuar aktin e vendosjes së bustit të intelektualit të shquar, Llazar Zai Fundo, në zemër të qytetit të Korçës.

Historiani dhe profesori Aurel Plasari theksoi se vendosja e bustit të Llazar Fundos në Korçë, që është vepër e skulptorit Adi Dule, i rikthen drejtësinë historike njërit prej intelektualëve më të persekutuar të shekullit.

Historiani tha për CNA se monumenti që i ka ndërtuar Korça është një borxh historik, një vlerë e shtuar kujtesës së Korçës dhe të Shqipërisë, për një viktimë që më thjesht sesa ta quajmë të diktaturës, ishte viktimë personale e Enver Hoxhës.

Plasari zbuloi të tjera detaje historike duke thënë se ish-diktatori Enver Hoxha në mesazhin e tij për të vrarë Zai Fundon pyetja e parë që kishte kërkuar t'i bëhej ishte “Përse ka vajtur në Kosovë?”

Historiani dhe profesori Aurel Plasari nënvizoi se ky është një tregues i xhelozisë së sundimtarëve kundër intelektualëve dhe njerëzve të mendjes.

“Është mësim historik për çdo kohë, jo vetëm për kohën kur ka ndodhur tragjedia e zhdukjes së tij fizike”, theksoi historiani dhe profesori Aurel Plasari.

“Mendoj se monumenti që i ka ndërtuar Korça është një borxh historik, një vlerë e shtuar kujtesës së Korçës dhe të Shqipërisë, për një viktimë që më thjesht sesa ta quajmë të diktaturës, ishte viktimë personale e Enver Hoxhës.

Kjo është një e vërtetë që duhet theksuar në histori se tashmë është e dokumentuar, pavarësisht nga interpretimet e ndryshme që i janë dhënë krimit për ekzekutimin e tij fizik dhe për torturimin e tij.

Të mos harrojmë që në mesazhin e tij për të vrarë Zai Fundon, Enver Hoxha që s'ishte ende në pushtet dhe kishte filluar vrasjet, jepte porosi që t'i bëheshin disa pyetje, dhe e para ishte 'Përse ka vajtur në Kosovë?'

Kjo duhet të na bëjë të kuptojmë edhe më qartë kontekstin e ekzekutimit të një intelektuali si Llazar Fundo, si tregues i xhelozisë së sundimtarëve kundër intelektualëve dhe njerëzve të mendjes. Është mësim historik për çdo kohë, jo vetëm për kohën kur ka ndodhur tragjedia e zhdukjes së tij fizike”, është shprehur për CNA, historiani Aurel Plasari./ CNA