Shkolla 4 orë, makthi i prindërve/ Premtimi i harruar i shtetit për zgjatjen e orarit

22 Maj 2026, 11:24, Aktualitet Sonila Nukaj

Për mijëra fëmijë të klasave fillore në vendin tonë, mesi i ditës shënon përfundimin e mësimeve. Por për prindërit e tyre, kjo periudhë është fillimi i një makthi të përditshëm logjistik. Ndërsa tregu i punës në Shqipëri operon me një orar standard tetëorësh, cikli fillor i sistemit tonë arsimor mbyllet pas vetëm katër orësh.

Pyetja që mbetet pa përgjigje çdo ditë për familjet e reja është e thjeshtë, por e dhimbshme: Ku të lihen fëmijët shtatë apo tetëvjeçarë kur prindërit janë ende në zyrë?

Infrastruktura aktuale po i detyron familjet të përballen me një realitet të vështirë. Në pamundësi për të paguar qendra private passhkollore, të cilat shpesh kushtojnë sa gjysma e një rroge mesatare, shumë prindër janë të detyruar të bëjnë një sakrificë të madhe ekonomike. Në shumicën dërrmuese të rasteve janë nënat ato që detyrohen të lënë punën ose të heqin dorë nga karriera për t’u kthyer në kujdestare me kohë të plotë. Ky vendim jo vetëm që e zhyt buxhetin familjar në krizë, por nxjerr jashtë tregut të punës një forcë të madhe punëtore që do të ndihmonte në ekonominë e vendit.

Premtimet nga institucionet për të zgjidhur këtë ngatërresë nuk kanë munguar në agjendat publike. Prej vitesh është trumbetuar projekti për shtrirjen e shkollave si qendra komunitare dhe zgjatjen e qëndrimit të fëmijëve deri në orën 16:00.

Ky plan parashikonte një mjedis ku fëmijët jo vetëm do të mësonin, por nën mbikëqyrjen e mësuesve do të konsumonin drekën, do të bënin detyrat e shtëpisë dhe do të përfshiheshin në aktivitete argëtuese apo sportive. Por sot, ky projekt mbetet thjesht një eksperiment i izoluar në pak shkolla pilot, ndërsa për masën e gjerë ende nuk ka një plan konkret kombëtar apo një afat se kur do të shtrihet në të gjithë vendin.

Përtej faturës financiare dhe stresit të prindërve, ky sistem po dëmton direkt edhe vetë fëmijët. Pa një strukturë të mirëfilltë pas-shkollore, të vegjlit që qëndrojnë vetëm në shtëpi përfundojnë të izoluar përpara ekraneve të telefonave apo televizorit.

Ekspertët e edukimit ngrenë alarm se bërja e detyrave pa asistencë profesionale krijon hendek në mësimnxënie, ndërsa mungesa e një ushqimi të ngrohtë e të kontrolluar në shkolla cenon shëndetin e tyre gjatë rritjes.

Ndërsa vendet e Bashkimit Europian dhe rajoni e kanë zgjidhur këtë problem duke sinkronizuar oraret e shkollës me ato të punës së prindërve, në Shqipëri barra e rritjes së fëmijëve i lihet sërish gjyshërve ose sakrificës së karrierës. Derisa institucionet të kalojnë nga premtimet në letra te buxhetimi konkret, shkolla shqiptare do të vazhdojë të jetë thjesht një vend ku kalohen disa orë, dhe jo hapësira e sigurt që formon brezat dhe mbështet familjen. /CNA