Nga Trump tek Merkel, si ishte 2020-a për liderët kryesorë të botës

1 Janar 2021, 11:00, Kosova & Bota CNA

?New Statesman?

Mbijetesa e pabesueshme politike e kryeministrit Xhuzepe Konte në Itali

Kur mbërriti vala e parë e Covid-19 në muajin shkurt, Italia drejtohej nga një kryeministër teknokrat që e kishte marrë detyrën në vitin 2018, pa asnjë përvojë paraprake të mbajtjes së posteve të larta shtetërore, dhe që ishte tashmë në qeverinë e tij të dytë të koalicionit pas rënies së të parës në vitin 2019.
Megjithatë Konte, një ekspert i ligjeve dhe pa ndonjë angazhim politik të mëhershëm, pësoi një rritje të madhe në sondazhe gjatë pranverës. Dhe kjo pavarësisht numrit të madh
të vdekjeve nga Covid-190. Këtu ndikim ka pasur edhe Plani Evropian i Rimëkëmbjes, përfituesi më i madh i të cilit do të jetë pikërisht Italia.

Stuhitë e njëpasnjëshme më të cila është përhapur Rexhep Tajip Erdogan në Turqi

Për Rexhep Tajip Erdogan, viti 2020 ishte një vit plot tensione në skenën ndërkombëtare, dhe me shumë probleme me vend. Ai nisi me dërgimin e trupave turke në Libi, një lëvizje që ndihmoi në kthimin e rrjedhës së luftës civile të vendit, në favor të Qeverisë së Marrëveshjes Kombëtare të njohur nga OKB.
Po këtë vit, Turqia pati tensione në rritje me Greqinë dhe Qipron, mbi të drejtat për kërkimin e gazit në ujërat e Mesdheut Lindor, dhe mbështeti me entuziazëm Azerbajxhanin në konfliktin e saj me Armeninë për rajonin e Nagorno-Karabakut.
Por një aventurizëm i tillë, e ka izoluar Turqinë. Ideja se Erdogan po ndjek një strategji koherente ?neo-otomane?, i jep shumë merita oportunizmit të tij. Shtetet e Bashkuara dhe Bashkimi Evropian kanë vendosur sanksione ndaj Ankarasë, dhe afrimi turko-rus është shumë pragmatik dhe transaksional në natyrën e tij.
Brenda vendit, nacionalizmi kulturor i Erdoganit (vendimi në korrik për ta shndërruar kishën e Shën Sofisë nga një muze në një xhami), është një lloj maskimi i problemeve ekonomike të vendit. Gjatë këtij viti, vlera e monedhës vendase, lirës, ka rënë ndjeshëm, në një kohë që inflacioni dhe normat e interesit janë rritur. Përpjekjet e reja për të koordinuar opozitën e fragmentuar në Turqisë, parathonë një 2021 relativisht të vështirë për presidentin e vendit.

Lufta e Xi Jinping ndaj disidencës dhe ndryshimit në Kinë

Ne nuk mund ta dimë me siguri se si do të mbahet mend viti 2020 i Xi Jinping. Por ai ndoshta mund të kujtohet si një vit i goditjeve. Në qershor, Kina vendosi në Hong Kong një ligj të ri mbi sigurinë kombëtare, duke e lejuar Pekinin të shënjestrojë këdo në këtë rajon, që cilësohet nga regjimi një disident.
Gjithashtu Kina zgjeroi rrjetin e saj të qendrave të paraburgimit në Xinjiang, ku grupimet e të drejtave të njeriut, thonë se aty mbahen të burgosur të paktën 1 milion ujgurë etnikë. Kina e nisi vitin 2020 duke e fshehur shfaqjen e koronavirusit, dhe duke këmbëngulur se nuk kishte raste të reja. Që të gjitha këto nxjerrin në pah dështimet e udhëheqjes së Xi.

Akti balancues i Emanuel Makron në Francë

Emanuel Makron, ka argumentuar prej kohësh se BE-ja duhet të marrë një borxh të përbashkët, një koncept që deri dje u refuzua nga shumica e vendeve të tjera anëtare. Por kriza e koronavirusit, i dha një shtysë të re instikteve federative të presidentit francez.
Këtë verë ai e bindi kancelaren gjermane Angela Merkel, të binte dakord, që BE-ja të emetonte për herë të parë bono të përbashkëta, duke krijuar fondin e rimëkëmbjes prej 750 miliardë eurosh. Ndërsa ka mbetur më pak se një vit derisa Merkel të largohet nga detyra, suksesi i Makron me fondin e rimëkëmbjes, e ka ndihmuar atë të pozicionohet si udhëheqësi i ardhshëm i Evropës. Megjithatë, sfidat e brendshme, nga ekonomia tek qasja e tij ashpër mbi identitetin dhe sigurinë në Francë, mund t?i shkaktojnë probleme në rritje përpara zgjedhjeve presidenciale të vitit 2022.

Urra-ja e fundit e Angela Merkelit në Gjermani

Viti 2020 i kancelares gjermane, nisi me rënien e të përzgjedhurës prej saj, Anegret Kramp-Karrenbauer si udhëheqëse e Unionit Demokristian (CDU). Madje pati dyshime se Merkel mund të tërhiqej përpara zgjedhjeve të shtatorit 2021. Por pandemia ndryshoi gjithçka.
Komunikimi i qetë i kancelares, dhe aftësia e tij për të ndërmjetësuar marrëveshje midis krerëve të landeve federale, vlerësohet si një faktor kryesor për nivelin relativisht më të ulët të vdekjeve nga Covid-19 në Gjermani.
Në Evropë, Merkel ishte vendimtare në arritjen e konsensusit mbi një plan ambicioz rimëkëmbjeje prej 750 miliardë eurosh, mbështetur nga borxhi i përbashkët, teksa e ka përmbyllur këtë vit me një marrëveshje mbi buxhetin 7-vjeçar të BE-së.
Megjithëse reagimi pandemik i Gjermanisë, është dobësuar javët e fundit nga rritja e ndjeshme e rasteve te reja me Covid-19, pozicioni dhe popullariteti i Merkel duket i paprekshëm. Por ajo nuk do të kërkojë një mandat të pestë si kancelare në zgjedhjet e shtatorit, dhe pyetja se kush do ta pasojë mbetet ende pa përgjigje.

Viti i tmerrshëm për Donaldin Trump në SHBA

Presidenti në largim i SHBA, kaloi javë të tëra duke mohuar se pandemia Covid-19 do
të paraqiste një problem serioz për vendin, ndërsa i kaloi muajt e tjerë duke e keq-menaxhuar atë. Kur humbi, u përpoq të hidhte dyshime mbi legjitimitetin e zgjedhjeve presidenciale të vitit 2020. Ai po i jep fund 2020-ës, duke shmangur dyshimet se Rusia është autore e një sulmi të madh kibernetik ndaj SHBA-së.

Marrë me shkurtime/CNA.al

Burimi: https://www.newstatesman.com/world/middle-east/2020/12/how-2020-played-out-world-s-leaders