Arkeologjia Digjitale në Tumën e Kamenicës/ Prezantohet projekti inovativ

1 Tetor 2025, 12:38, Aktualitet CNA

Arkeologjia Digjitale në Tumën e Kamenicës/ Prezantohet projekti

Në qendrën muzeale “Tuma e Kamenicës”, një nga sitet më të rëndësishme arkeologjike në juglindje të vendit, është prezantuar një projekt inovativ që i sjell një frymë të re mënyrës se si përcillet trashëgimia kulturore, arkeologjia digjitale. Aktiviteti u zhvillua në kuadër të Ditëve Europiane të Trashëgimisë Kulturore dhe synon të ofrojë një përvojë moderne për vizitorët dhe turistët që zgjedhin të njihen me historinë përmes teknologjisë. Arkeologu Florenc Cenolli thekson se digjitalizimi i siteve nuk është thjesht një luks, por një domosdoshmëri në kohën ku jetojmë, si për turizmin ashtu edhe për trashëgiminë kulturore.

Arkeologjia Digjitale në Tumën e Kamenicës/ Prezantohet projekti

"Në kuadër të 'Ditëve Europiane të Trashëgimisë Kulturore', qendra muzeale 'Tuma e Kamenicës' ka përgatitur këtë prezantim specifik nën siglën arkeologjia digjitale. Kjo konsiston sepse kërkesa për nevoja në kohën ku jetojmë patjetër që është e domosdoshme edhe për turizmin në përgjithësi, edhe për trashëgiminë kulturore. Të gjitha siteve arkeologjike u duhet dhënë një hap shtysë drejt digjitalizimit për të bërë prezantimin virtual për turistin. Turistit ne duhet t'i ofrojmë gjënë më të mirë, jo vetëm të kulinarisë, por edhe të trashëgimisë kulturore, si edhe traditën e zakonet. Potenciali arkeologjik në qarkun e Korçës është me shumicë."

Arkeologjia Digjitale në Tumën e Kamenicës/ Prezantohet projekti

Procesi i digjitalizimit realizohet përmes teknologjisë GIS dhe përdorimit të dronëve e kamerave tokësore, të cilat japin një pasqyrë të saktë të terrenit dhe objekteve arkeologjike. Këto të dhëna përpunohen më pas në kompjuter duke krijuar modele tredimensionale, ortofoto dhe vizualizime virtuale që shërbejnë si bazë për promovim turistik, por edhe për administrimin dhe mbrojtjen e siteve. Specialisti i GIS, Elson Salihaj, tregon se kjo nismë ka nisur fillimisht si një përpjekje personale, por tashmë është shndërruar në një projekt me vlerë ndërkombëtare.

"Ky si produkt është shumë i rëndësishëm si një format ndërkombëtar. Këtë punë e kemi nisur si iniciativë personale duke bërë disa site në Shqipëri si Parkun e Apolonisë, Bylis dhe kur kemi ardhur në Tumën e Kamenicës, lindi ideja për të bërë të gjitha sitet e qarkut. Ne përpiqemi që nëpërmjet imazheve të kamerave tokësore dhe dronëve, arrihet të kapet imazhi i terrenit dhe të përfitohet modeli real i objektit, i cili është pjesë e skanimit. Ky material më pas përpunohet në kompjuterë dhe përfitojmë një produkt i cili përfshin disa elementë, si ortofoto që është pamja digjitale e terrenit. Në radhë të parë është i rëndësishëm për institucionet qoftë ato që i administrojnë dhe menaxhojnë këto site, bashkitë që mund të shohin gjendjen reale apo ndërhyrjet ilegale. Në aspektin turistik është i rëndësishëm pasi ofrohet me një standard të lartë, një model ndryshe në aspektin e tureve virtuale. Këto mund të bëhen edhe me një pagesë minimale, pasi turistët nuk mund të vijnë dot fizikisht për ta vizituar."

Arkeologjia Digjitale në Tumën e Kamenicës/ Prezantohet projekti

Ky projekt jo vetëm që ndihmon në ruajtjen e trashëgimisë kulturore, por krijon edhe një mundësi të re për promovimin e turizmit kulturor në Korçë dhe në mbarë Shqipërinë. Në kohën kur teknologjia ka bërë që kufijtë fizikë të mos jenë më pengesë, turizmi virtual ofron një model të ri për ta përjetuar historinë dhe kulturën nga çdo cep i botës. Në këtë mënyrë, Tuma e Kamenicës, një nga pasuritë më të çmuara arkeologjike të rajonit, po i shton vetes edhe një dimension të ri modern, duke e bërë trashëgiminë më të aksesueshme, më të ruajtur dhe më tërheqëse për vizitorët e brezave të sotëm dhe të ardhshëm./CNA