Pse gënjeshtarët bëhen më të aftë sa më shumë që gënjejnë?

1 Janar 2021, 11:40, Sociale CNA

Ne të gjithë i shmangemi të vërtetës me një farë rregullsie. Një studim i Universitetit të Kalifornisë në vitin 2003, zbuloi se pjesëmarrësit raportuan se gënjenin mesatarisht 2 herë në ditë. Nëse u thua të tjerëve ?Unë jam mirë?, numri me siguri duhet të jetë më i lartë. Gënjeshtrat e bardha, janë një lubrifikant social dhe një lloj mënyre për të shmangur shpjegimet e komplikuara.

Darka ishte e shijshme. Jam vetëm 5 minuta larg. Do të doja që të ndihmoja. Por njerëzit toksikë, ata me çrregullime të personalitetit, ata që janë gënjeshtarë patologjikë, gënjejnë për arsye të tjera, dhe gënjejnë shumë. Ata gënjejnë për të pasur kontroll në marrëdhëniet e tyre.
Gënjejnë për t?u shfajësuar dhe për të justifikuar sjelljen e tyre. Dhe sa më shumë që e bëjnë atë, aq më të aftë janë në të gënjyer, dhe aq më të mëdha mund të bëhen gënjeshtrat e tyre.

Një studim i vitit 2016 i botuar në ?Nature Neuroscience?, zbuloi se ?reduktimi i sinjalit në amigdalë?, pjesa e trurit e lidhur me emocione, ?është e ndjeshme ndaj historisë së sjelljes së pandershme, në përputhje me përshtatjen?.

?Shkalla e ndjeshmërisë së zvogëluar të amigdalës ndaj pandershmërisë për një vendim të caktuar, në krahasim me atë të mëparshmin, parashikon madhësinë e përshkallëzimit të pandershmërisë vet-shërbyese për vendimin e ardhshëm?- thuhet në studim.

Pra gjithçka nis me devijime të vogla nga një kod moral, që mund të përshkallëzohet në devijime të mëdha me pasoja potencialisht të dëmshme. Prandaj, ata që gënjejnë shumë mund të bëhen tërësisht të pandjeshëm ndaj pandershmërisë së tyre në raport me të tjerët. Kjo është veçanërisht e dobishme për një narcizist, që siç shpjegon psikiatri Bandi X.Li ?duhet të kompensojë shumëçka, duke krijuar një imazh të vetes, ku ai është më i miri në gjithçka, që nuk gabon kurrë, është më i mirë se të gjithë ekspertët, dhe një ?gjeni? në gjithçka?.

Nuk është vetëm amigdala, ajo që trajnohen për të gënjyer. Në veprim hyjnë edhe pjesë të tjera të trurit. Një studim i Universitetit të Harvardit me disa vullnetarë në vitin 2009 -ku disa mashtruan në një lojë të thjeshtë me hedhje monedhash, dhe disa të tjerë jo – zbuloi se ndërsa lojtarët e ndershëm nuk kishin ?aktivitet të shtuar në zona të caktuara të korteksit paraballor, që dihet se përfshihen në këtë proces? ato rajone të kontrollit u mbushën me gjak kur vepronin hiliqarët?.

Dhe kjo gjë ndodhi edhe kur mashtruesit thoshin të vërtetën. Të ruash si duhet versionit tënd të historisë kërkon punë. Nëse jeni të aftë të ndani të drejtën nga e gabuara, gënjeshtra dhe mashtrimi ju bëjnë të ndiheni keq. Por gënjeshtarët patologjikë zakonshëm nuk ndihen keq. Kjo është arsyeja së përse testet e detektorit të gënjeshtrës, janë mjete përgjithësisht të pabesueshme. Sistemi nervor autonom i një personi disi të zakonshëm, me ankthin e një personi që kapet duke gënjyer, do të reagojë ndryshe kur thotë të vërtetën dhe kur jo.

Frymëmarrja, presioni i gjakut dhe rrahjet e zemrës mund të ndryshojnë. Ata mund të djersiten. Nëse jeni një person i ngjashëm me Geri Rixhuej apo Ted Bandi, dy nga vrasësit serialë më mizorë në historinë e SHBA-së, mund ta kaloni me lehtësi makinën e të vërtetës. Elementi tjetër kryesor i gënjeshtarit kronik, është se individët me çrregullime të tilla kanë ?bindje fikse që nuk ndryshojnë, edhe kur u paraqiten provat e kundërta?.

Por a mund të ndryshojnë gënjeshtarët patologjikë? Dr.Robert Feldman, që ka shkruar librin ?Gënjeshtari në jetën tënde:Rruga drejt marrëdhënieve të vërteta?, thotë se njerëzit përreth tyre nuk duhet të kenë shumë shpresa, pasi ata zakonisht nuk duan të ndryshojnë. E vetmja mënyrë është të mos biesh pre e gënjeshtrave të tyre, dhe të qëndrosh vetë i ndershëm./Përshtatur nga CNA.al