Bushati: Asocacioni heq pengesat për liberalizim të vizave dhe antarësim në UNESCO

21 Shtator 2015, 15:00, Politikë CNA

Ministri i Jashtëm i Shqipërisë Ditmir Bushati ka raportuar sot në Komisionin e Politikës së Jashtme për zhvillimet e fundit në Kosovë dhe impaktin e tyre në rajon
Ai është ndalur në dialogun Kosovë-Serbi, në krijimin e asocacionit të komunave me shumicë serbe, në Gjykatën Speciale, çështjen e liberalizimit të vizave dhe anëtarësimin e Kosovës në UNESCO.

Bushati theksoi se edhe pse janë bërë 28 raunde takimesh në Bruksel për normalizimin e marrëdhënieve Serbi-Kosovë, sërish marrëveshjet për të cilat është rënë dakord nuk kanë gjetur zbatim në nivelin e duhur.

Bashkimi i komunave me shumicë serbe sipas tij heq ato lloj pengesash që ekzistonin paralelisht për të dy vendet në procesin e integrimit evropian.

?Ka pasur diskutime të zjarrta rreth kësaj çështje. Ideja për të krijuar këtë bashkësi, buron që nga marrëveshja e 2013-ës, marrëveshja mbi parimet kryesore të dialogut dhe elementëve kryesorë përbërës të këtij dialogu ndërmjet Serbisë dhe Kosovës. Ka një pikëpyetje të madhe rreth impaktit ekonomik dhe shoqëror të kësaj marrëveshje?.

?Gjithashtu diskutimet kanë lindur lidhur me faktin se në rast se kjo marrëveshje mund të përbëjë një model për raste të ngjashme në rajon, por do duhet që në radhë të parë të shihet suksesi i kësaj marrëveshje, mënyra se si do të funksionojë, pra funksionaliteti i marrëveshjes. Është pak por e sigurt që kjo marrëveshje heq ato lloj pengesash që ekzistonin paralelisht për të dy vendet në procesin e integrimit europian. Dihet që një pjesë e mirë e vendeve të BE-së me në krye Gjermaninë kishin një pozicion të qartë dhe e lidhnin fillimin zyrtar të bisedimeve për anëtarësim të Serbisë me konkludimin e këtyre marrëveshjeve me Kosovën?, tha Bushati.

Lidhur me Gjykatën Speciale në Kosovë, ministri i Jashtëm i Shqipërisë tha se pavarësisht debateve që lindën për ngritjen e këtij tribunali, i gjithë procesi që i parapriu e ka gjenezën te raportet e Dick Martin apo hetimet e prokurorit Williamson, dhe në pamundësi të autoriteteve gjyqësore në Kosovë dhe EULEXI-t për të trajtuar gamën e çështjeve që ngrihen në këtë raport.

Sa i përket liberalizimit të vizave Bushati theksoi se nga ana e autoriteteve të qeverisë së Kosovës thuhet se standardet janë përmbushur por nga ana e BE nuk ka një afat kalendarik se kur ky proces do të mbyllet.

Bushati tha se nisur nga ngjarjet e fundit, përfshirë dhe azilkërkuesit, vende të caktuara anëtare të BE-se mund ta vështirësojnë ëndrrën e kosovarëve për një regjim pa viza. Ai u ndal edhe në anëtasrimin e Kosovës në UNESCO, ku tha se do të jetë i vështirë votimi me 2/3 në Konferencën e Përgjithshme të UNESCO-s.

?Çështja momentalisht është në Këshillin Ekzekutiv. Mund t?ju them që në Këshillin Ekzekutiv ka 31 vende nga 58 që e kanë njohur Kosovën, dhe në Këshillin Ekzekutiv votohet me shumicë të thjeshtë. Deri më sot vende që kanë bashkësponsorizuar rezolutën për anëtarësimin e Kosovës në UNESCO janë 44, besohet që do ta kalojë Kosova testin në Këshillin Ekzekutiv, mbledhja pritet të bëhet diku pas datës 20 tetor, dhe më pas do të jetë votimi në Konferencën e Përgjithshme të UNESCO-s. Është një votim i vështirë sepse duhet 2/3 e votave?.

?Një tregues interesant është se me përjashtim të Sllovenisë vendet e tjera të rajonit kanë pasur një pozicion pak më të tërhequr përsa i përket anëtarësimit të Kosovës në UNESCO, sepse nga të gjitha kontaktet që kemi besojmë se vota e tyre do të jetë pro Kosovës, por nuk është thjesht aplikimi i Kosovës në UNESCO një rast i izoluar. Vihet re sidomos vitet e fundit një lloj pozicionimi prej aktori neutral të 2-3 vendeve të rajonit përsa i përket raporteve dhe aspiratave që mund të ketë Kosova apo Serbia në këtë proces që përmendëm?, tha më tej Ditmir Bushati, ministër i Jashtëm i Shqipërisë.