Ekskluzive/ Ilir Kulla per Kishen ne Dhermi: Kisha nuk eshte statut i PS, PD apo LSI. Po perdoret besimi fetar per arsye politike

25 Gusht 2015, 19:15, Aktualitet CNA

Ish-kreu i Komitetit te Kulteve, Ilir Kulla, ne disa pyetje ekskuluzive per citynews.al, komenton qendrimet dhe debatet e fundit ne lidhje me nderhyrjen ne Kishen e Shen Athanasit ne Dhermi. Ai thekson se ceshtja ne fillim ishte nje nderhyrje e reklamuar si ndertim pa leje, me pas u kthye si pjese e nje konflikti nder shekullor. Kulla e shikon kreun e qeverise, Edi Rama, ne menyre ironike, tek pozicioni i nje individi qe ndoshta po tenton te behet nje Fan. S, Noli, i dyte. Per Kullen, kryeministri Rama do ishte nje kombinim i mire i artistit, politikanit dhe klerikut.

Kulla eshte i qarte ne qendrimin e tij duke theksuar se statusi i Kishes, nuk eshte ai PS, PD apo LSi, dhe mardheniet me komunitetet fetare jane mjaft komplekse.

Me tej, ai shprehet se kur lidershipi politiko ateist i nje vendi ballkanik perdor besimin fetar per arsye politike sjell vetem trazira dhe jo stabilitet, ne mos fatkeqesi, pergjigjet Ilir Kulla.

Zoti Kulla, si ish-Kryetar i Komitetit te Kulteve, si e gjykoni hapin e qeverise per te nderhyre ne Kishen e Shen Athanasit ne Dhermi, fillimisht si ndertim pa leje e me pas duke pretenduar per histori te zones?

Ne te vertete humori i kesaj ceshtje eshte tipik ballkanik, pasi zyrtarisht lindi si nje nderhyrje e INUV lokal e pastaj na u kthye ne nje konflikt ndershekullor, mes kishes se lindjes dhe asaj te perendimit, ne nje konflikt mes theodhosianeve dhe uniateve qe na con shume shekuj me pare ne nje kohe te larget ku nuk egzistonte as Shqiperia e as Greqia, as Perandoria osmane dhe i pararend edhe revolucionit luterian ne Europe keshtu qe te gjesh ku eshte e verteta ne gjithe kete hapesire eshte shume e veshtire e aq me teper ne temperaturat e nxehta te gushtit

Kryeministri sot ka shkruar se do Rilinde edhe Kishen, komenti juaj?

Qenka lajm, nuk e kam lexuar po nese eshte keshtu do te thote qe pas politikes ka ndermend ti hyje karrieres kishtare. Ne kemi patur nje rast ne histori ku nje udheheqes fetar, dmth Theofan Noli u be Kryeminister, ndoshta nje shekull me vone do behet kryeministri udheheqes fetar. Ndoshta do te ishte kombinim i mire artist, politikan dhe klerik.

Qendrimi i qeverise dhe zotit Rama po sjell nje perplasje te forte me Kishen dhe komunitetin orthodhoks cilat mendoni se mund te jene pasojat?

Eshte e rendesishme te thuhet se maredheniet me bashkesite fetare nuk jane aq te lehta. Ato rregullohen me 2 nene te Kushtetutes, neni 10 dhe 24 si dhe disa ligje te posacme. Eshte gjithashtu e rendesishme te thuhet se keto maredhenie postpluralizmit ateist jane ndertuar ne kushte mirebesimi dhe asistence nderkombetare nga Komisioni i Venecias e deri te gjitha kancelarite e rendesishme te botes. Maredheniet me bashkesite fetare dhe shtetit nuk jane si maredheniet mes LSI dhe PS dhe kanonet e kishave nuk jane si Kushtetuta e ndryshuar brenda nates e 2008 mes Rames dhe Berishes. Besimtaret ortodokse jane shqiptare statuti i kishes nuk eshte si statuti i PS ku kongresi mblidhet kur ti teket kryetarit te PD apo te PS. Keto jane maredhenie komplekse dhe duhet shume kujdes.

A duhet te nderhyje shteti, dhe te krijoje te tilla problematika te panevojshme fetare kur Shqiperia ka qindra plage dhe probleme akute?

Patjeter shteti duhet te nderhyje e te jete prezent ne problematika te tilla po kjo nderhyrje behet me dialog, me mirekuptim dhe jo me represion kercenime apo gjuhe jo etike.

Nje koment i juaji personal, pa pyetje ne lidhje me kete situate cili do ishte?

Komenti im personal eshte qe shpresoj qe te jete nje ngjarje vere si ato te Gossip qe vijne cdo vere nga bregu. Eksperienca e ish-Jugosllavise ka treguar qe kur lidershipi politiko ateist i nje vendi ballkanik perdor besimin fetar per arsye politike te nje rrafshi tjeter atehere ndjell dhe sjell vetem trazira dhe jo stabilitet ne mos fatkeqesi. /citynews.al