E fundit!

16:05 Politikë

Rama për protestat: Në bulevard edhe turistë të shtirur, lëpijnë e pickojnë tubuesit e sinqertë

Kryeministri Edi Rama ka reaguar sërish lidhur me protesta...

LUFTA E FTOHTË, e “ngrirë” në 30 fotografi

15 Qershor 2014, 16:59, Aktualitet CNA

Fundi i Luftës së Dytë Botërore i hapi rrugë Luftës së Ftohtë, një betejë mes komunizmit dhe kapitalizmit që vuri përballë Lindjen dhe Perëndimin dhe që e coi botën në prag të luftës bërthamore. Qyteti bregdetar i Jaltës në Krime, ishte vendi i një takimi historik mes udhëheqësve britanik, amerikan dhe sovjetik ? Uinston Churchill, Franklin D. Roosevelt dhe Josef Stalin ? në shkurt të vitit 1945. Ndërkohë që fitorja kundër nazistëve ishte shumë pranë, tre aleatët e mëdhenj ranë dakord që të qeverisin në mënyrë të përbashkët Gjermaninë e pasluftës, ndërkohë që Stalini premtoi zgjedhje të ndershme në Poloni.

Vendimi i SHBA për të përdorur bombën atomike kundër Japonisë në gusht 1945 konsiderohet si akti që i dha fund Luftës së Dytë. Qindra mijëra vetë gjetën vdekjen në cast në Hiroshima dhe Nagasaki, ose vdiqën nga rrezatimi pas bombardimeve.

Presidenti i SHBA, Harry S. Truman prezanton Uinston Churchillin në Kolegjin Uestminster në Fulton, Missouri në 5 mars 1946. Në fjalimin e tij, ish kryeministri britanik deklaroi: ?Nga Stettini në Balltik e deri në Trieste në Adriatik, një perde e hekurt është ulur në të gjithë kontinentin?.

Në vitin 1947, Sekretari i Shtetit i SHBA, George Marshall propozoi një program masiv ndihmash për të rindërtuar Europën, pas rrënimit të Luftës së Dytë. Afro 13 miliardë dollarë ndihma u dërguan në Europë nga viti 1948 deri në 1952, sipas Planit Marshall, por Bashkimi Sovjetik dhe Europa Lindore komuniste e refuzuan ndihmën amerikane, duke e quajtur ?skllavërimi i dollarit?. Në këtë fotografi, një punëtor amerikan lyen logon e Planit Marshall në një makineri që bëhet gati për t?u dërguar për në Europë.

Në 24 qershor, 1948, Bashkimi Sovjetik bëri një përpjekje për kontrollin e Berlinit duke bllokuar të gjithë hyrjet nga toka në qytet. Berlini u nda në katër sektorë nën kontrollin amerikan, britanik, francez dhe sovjetik, por vetë qyteti ndodhej i gjithi në Gjermaninë lindore të pushtuar nga sovjetikët. Nga qershori 1948 deri në maj 1949, avionë amerikanë dhe britanikë hodhën nga ajri 1.5 milionë tonë ndihma për banorët e Berlinit Perëndimor. Pas 200 mijë fluturimeve, Bashkimi Sovjetik e hoqi bllokadën. Në këtë fotografi, një grup berlinezësh ndodhen mes rrënojave të një ndërtese pranë aeroportit të Tempelhof, teksa një avion C-47 sjell ushqime për qytetin.

Në qershor 1949, komunistët kinezë shpallën fitoren ndaj forcave nacionaliste të Chan Kai-shek, që më vonë u largua për në Taivan. Në 1 tetor, Mao shpalli Republikën Popullore të Kinës. Dy muaj më vonë, Mao udhëtoi për në Moskë për të takuar Stalinin, dhe për të diskutuar Traktatin e Miqësisë sino-sovjetike.

Në gusht 1949, Presidenti Truman firmosi Traktatin e Atlantikut të Veriut, që shënoi fillimin e NATO-s. Dy vjet më herët, ai kishte kërkuar 400 milionë dollarë ndihmë nga Kongresi për të luftuar komunizmin në Greqi dhe Turqi. Doktrina Truman premtonte të ofronte ndihmë ekonomike dhe ushtarake nga SHBA për cdo shtet që rrezikohej prej komunizmit.

Në 25 qershor, 1950, forcat komuniste të Koresë së Veriut pushtuan Korenë e Jugut. Dy ditë më vonë, presidenti Truman urdhëroi forcat e SHBA që të ndihmojnë koreano-jugorët. Në këtë foto, marinsa të SHBA zbarkojnë në Inchon teksa fillon beteja. 3 vjet më vonë u firmos një armëpushim, dhe kufiri mes dy Koreve mbeti po ai i 1950-ës. Gatishmëria e Kinës dhe Koresë së Veriut për t?u dhënë fund luftimeve i atribuohet kryesisht vdekjes së Stalinit në mars. Nuk ka patur asnjëherë një marrëveshje paqeje, kështu që teknikisht lufta e Koreve nuk ka marrë fund asnjëherë.

Në 29 mars 1951, Julius dhe Ethel Rosenberg u dënuan se kishin shitur sekrete bërthamorë amerikanë tek sovjetikët. Rosenbergët u dënuan me vdekje në karriken elektrike dhe u ekzekutuan në 1953, pavarësisht reagimit të fortë të liberalëve që i quajtën ata si viktima të gjuetisë antikomuniste të shtrigave.

Dënimi i Rosenbergëve ndihmoi për ardhjen e Makartizmit (McCarthyism), fushata antikomuniste e udhëhequr nga Senatori i SHBA Joseph McCarthy në 1953-54, në kulmin e luftës së ftohtë. Afro 400 amerikanë u morën në pyetje në dëgjesa të fshehta, duke u gjendur përballë akuzave nga McCarthy dhe stafi i tij, për përfshirjen e tyre në veprimtari komuniste. Ndërkohë që fillimisht McCarthy gëzoi vëmendje të publikut dhe pati një shtytje në karrierën e tij, më vonë gjërat iu kthyen kundër. Trajtimi i ashpër që u bëri oficerëve të ushtrisë në dëgjesat private përshpejtoi rënien e tij.