Bisedimet për armëpushim në Gaza, në prag të dështimit

12 Korrik 2025, 09:38, Kosova & Bota CNA

Bisedimet për armëpushim në Gaza, në prag të

Negociatat midis Izraelit dhe Hamasit në Katar për një armëpushim të ri në Gaza dhe marrëveshje për lirimin e pengjeve janë në prag të dështimit, sipas zyrtarëve palestinezë të njohur me detajet e diskutimeve.

Një zyrtar i lartë i tha "BBC"-së se Izraeli kishte “blerë kohë” gjatë vizitës së kryeministrit Benjamin Netanyahu në Uashington këtë javë dhe e kishte bllokuar qëllimisht procesin duke dërguar një delegacion në Doha pa autoritet të vërtetë për të marrë vendime mbi pikat kryesore të mosmarrëveshjes.

Ato përfshijnë tërheqjen e trupave izraelite dhe shpërndarjen e ndihmës humanitare.

Përpara se të largohej nga SHBA-ja të enjten, Netanyahu kishte mbajtur një ton pozitiv, duke thënë se shpresonte të arrinte një marrëveshje “brenda pak ditësh”.

Ai tha se marrëveshja e propozuar do të shihte që Hamasi të lironte gjysmën e 20 pengjeve të gjalla që ende mban dhe pak më shumë se gjysmën e 30 pengjeve të vdekura gjatë një armëpushimi që do të zgjasë 60 ditë.

Që nga e diela e kaluar, negociatorët izraelitë dhe të Hamasit kanë marrë pjesë në tetë raunde bisedimesh indirekte "të afërta" në ndërtesa të ndara në Doha.

Ato janë lehtësuar nga Kryeministri i Katarit, Sheikh Mohammed bin Abdul Rahman Al Thani dhe zyrtarë të lartë të inteligjencës egjiptiane, dhe kanë marrë pjesë edhe i dërguari i SHBA-së, Brett McGurk.

Ndërmjetësit kanë përcjellë dhjetëra mesazhe verbale dhe të shkruara midis delegacionit të Hamasit dhe delegacionit izraelit, i cili ka përfshirë zyrtarë ushtarakë, të sigurisë dhe politikë.

Por të premten në mbrëmje, zyrtarët palestinezë të njohur me negociatat i thanë "BBC"-së se ato ishin në prag të dështimit, me të dyja palët thellësisht të ndara në disa çështje të diskutueshme.

Ata thanë se diskutimet më të fundit ishin përqendruar në dy nga këto çështje: mekanizmi për ofrimin e ndihmës humanitare në Gaza dhe shkalla e tërheqjes ushtarake izraelite.

Hamasi ka këmbëngulur që ndihma humanitare duhet të hyjë në Gaza dhe të shpërndahet nëpërmjet agjencive të Kombeve të Bashkuara dhe organizatave ndërkombëtare të ndihmës.

Izraeli, nga ana tjetër, po shtyn përpara shpërndarjen e ndihmave nëpërmjet mekanizmit kontrovers të mbështetur nga Izraeli dhe SHBA-ja, të drejtuar nga Fondacioni Humanitar i Gazës (GHF).

Sipas ndërmjetësve të përfshirë në proces, ka pasur njëfarë progresi të kufizuar në tejkalimin e përçarjes mbi këtë çështje. Megjithatë, nuk është arritur asnjë marrëveshje formale.

Pika e dytë e madhe e mosmarrëveshjes është shtrirja e tërheqjes izraelite.

Gjatë raundit të pestë të bisedimeve, negociatorët izraelitë thuhet se u dorëzuan ndërmjetësve një mesazh me shkrim ku thuhej se Izraeli do të mbante një "zonë tampon" të kufizuar brenda Gazës që ishte midis 1 km dhe 1.5 km (0.6-0.9 milje) e thellë.

Hamasi, sipas një zyrtari palestinez i cili mori pjesë në të paktën dy nga raundet e bisedimeve, e pa këtë propozim si një pikënisje të mundshme për kompromis.

Megjithatë, kur Hamasi kërkoi dhe mori një hartë që përshkruante zonat e tërheqjes së propozuara nga Izraeli, dokumenti kundërshtoi mesazhin e mëparshëm, duke treguar pozicione ushtarake shumë më të thella. Harta thuhej se tregonte zona tampon që ishin deri në 3 km (1.8 milje) të thella në zona të caktuara dhe konfirmonte një prani të vazhdueshme izraelite në sipërfaqe të gjera territori.

Ato mbuluan të gjithë qytetin jugor të Rafah, 85% të fshatit Khuzaa në lindje të Khan Younis, pjesë të konsiderueshme të qyteteve veriore të Beit Lahia dhe Beit Hanoun, dhe lagjet lindore të qytetit të Gazës, të tilla si Tuffah, Shejaiya dhe Zeitoun.

Zyrtarët e Hamasit e panë hartën si një manovër të pandershme nga Izraeli, duke dëmtuar më tej besimin midis palëve.

Zyrtarët palestinezë akuzuan delegacionin izraelit për zvarritje të qëllimshme për të krijuar një sfond pozitiv diplomatik për vizitën e fundit të kryeministrit izraelit në Uashington./ CNA