Gota gjysëm plot apo gjysëm bosh?/ Studiuesit arrijnë në një përfundim të ri mbi optimizmin

1 Nëntor 2021, 19:19, Lifestyle CNA

Optimizmi nuk është aq i rrënjosur në natyrën njerëzore sa mendohej më parë, pohon një studim i ri.

Studiuesit kanë zbuluar se njerëzit nuk janë të predispozuar për optimizëm dhe as nuk ecim me ‘një palë syze me ngjyrë rozë’.

Ekspertët hodhën dyshime mbi hulumtimet e kaluara që mbështesin ekzistencën e ‘paragjykimit të optimizmit irracional’ ? që njerëzit kanë nga lindja një ndjenjë se gjithçka do të jetë në rregull.

Studimi i ri u krye nga studiues në Universitetin e Bath, University College London dhe Birkbeck, Universiteti i Londrës.

Autorët nuk thonë se njëanshmëria irracionale e optimizmit nuk ekziston, por se supozimi se është një pjesë e lindur e natyrës njerëzore mund të ketë ndikuar në saktësinë e studimeve të mëparshme të optimizmit.

Ata thonë se studimet e mëparshme shkencore kanë gjeneruar ‘pozitive të rreme’ ? modelet e të dhënave që duken sikur njerëzit janë tepër optimistë, ku nuk ekziston një paragjykim i tillë.

“Eksperimentet tona tregojnë se metoda e përdorur zakonisht për të evidentuar një optimizëm të tillë është e gabuar, duke shkaktuar përditësimin e besimit “optimist” aty ku optimizmi nuk është i mundur,” tha autori i studimit Jason Burton në Birkbeck.

?Kjo nuk do të thotë se paragjykimi i optimizmit nuk mund të ekzistojë në botën reale, por se nevojiten metoda të reja të përmirësuara.

“Në thelb, metodat aktuale japin pozitive false. Por jo, nuk ka pozitivitet”.

Për studimin e tyre, studiuesit kryen disa eksperimente duke përdorur një metodologji që është pranuar gjerësisht në kërkimet e kaluara të optimizmit ? e njohur si “metoda e përditësimit”.

Kjo metodë përfshin që pjesëmarrësit të vlerësojnë mundësinë e tyre për të përjetuar një ngjarje të jetës dhe më pas ta rivlerësojnë atë pasi t’u sigurohet mundësia aktuale e personit mesatar për të përjetuar ngjarjen ? e njohur si ‘përditësimi i besimit’.

Në mënyrë tipike, kjo është bërë me ngjarje negative të jetës, si kontraktimi i një sëmundjeje ose divorci – me fjalë të tjera, forma të ndryshme të rasteve të lajmeve të këqija që do të shkaktonin një përgjigje të fortë emocionale.

Për shembull, një pjesëmarrësi mund t’i kërkohet të vlerësojë mundësinë e tij për të përjetuar një ngjarje negative të jetës, si divorci, për të cilën ata mund të përgjigjen 5 për qind.

Më pas atyre u paraqitet përqindja aktuale e popullsisë së përgjithshme që divorcohet gjatë jetës së tyre ? 45 për qind ? përpara se të përditësojnë besimin e tyre.

Këtu, lajmi i keq për të zbuluar se shanset për divorc janë më të larta se sa pritej është një formë e ‘informacionit të padëshiruar’.

“Sprovat në të cilat pjesëmarrësit marrin informacion të dëshirueshëm zakonisht nxjerrin përditësime më të mëdha sesa provat me informacione të padëshirueshme, gjë që interpretohet si dëshmi e optimizmit në përditësimin e besimit,” shpjegojnë studiuesit në punimin e tyre.

Për këtë studim të ri, studiuesit testuan të njëjtën ‘metodë përditësimi’, por hoqën elementin emocional.

Në vend të kësaj, ata përdorën shembuj neutralë jo-emocionalë, si p.sh. pjesëmarrësit që vlerësonin shanset që makina e ardhshme që kalonte të ishte ngjyra e zezë, ose për t’u prerë flokët në katër javët e ardhshme.

Pavarësisht ndryshimit të shembujve dhe heqjes së elementeve emocionale në pyetje, u vu re i njëjti model optimist.

Kjo thjesht vërtetoi se nuk ishte elementi i optimizmit që po ndryshonte bindjet e tyre, duke e shtyrë ekipin të sfidonte vlefshmërinë e metodave të përdorura në kërkime të tjera që pretendonin të provonin paragjykimin e optimizmit.

“Ajo që ne po themi në të vërtetë është se, kur hiqen aspektet emocionale, teknikisht nuk duhet të ketë modele optimiste të ndryshimit të besimeve,” tha për MailOnline bashkëautori Punit Shah, një profesor i asociuar në departamentin e psikologjisë në Bath.

/CNA.al