Nga Kastriot Myftaraj/Vojsava

19 Korrik 2017, 11:38, Aktualitet CNA

Debati për identitetin e nënës së Skënderbeut i hapur jo rastësisht në kohën që Edi Rama nënshkroi në Trieste një marrëveshje deri më tani të papublikuar për anëtarësimin e Shqipërisë në një bashkim të Ballkanit Perëndimor, që sipas hartës është Jugosllavia e dikurshme, minus Slloveninë dhe Kroacinë, plus Shqipërinë, edhe një herë ve në pah cektësinë e mendimit historiografik shqiptar.

Historiografia është shkrimi i historisë. Historiografia jonë nuk ka ditur të shprehet për çështje të tilla, duke bërë edhe kritikën e burimeve atje ku duhet, sipas metodologjisë shkencore historiografike. Sepse historiografia është një shkencë dhe ka një metodologji shkencore.

Çfarë domethënë ta shqyrtosh çështjen e identitetit të nënës së Skënderbeut me metodologji shkencore të kritikës së burimeve?

Pikësëpari bie në sy se dy burimet e vetme, me autorë që janë bashkëkohës të Skënderbeut, Marin Barleti dhe Gjon Muzaka, e japin të shtrembëruar emrin e nënës së tij, në trajtën ?Vojsava?. Nuk ka emër ?Vojsava?. Emri është ?Vojislava? (luftëtare e lavdishme). Si mund të tjetërsohej emri i një princeshe kaq të famshme? Këtu krijohet një dyshim mëse i arsyeshëm.

Së dyti nuk ka asnjë burim serb bashkëkohor me Skënderbeun, ose të përafërt në kohë me Barletin dhe Muzakën, që të thotë se nëna e Skënderbeut ishte një princeshë serbe me emrin Vojislava. Serbia në atë kohë kishte shtet, kishte manastire që shkruanin kronika. Asgjë për Vojislavën e famshme. E vetmja Princeshë me emrin Vojislava që del në analet serbe është Vojislava e familjes Vojinoviç, në shekullin XIV.

Si ndodhi që Barleti dhe Gjon Muzaka na dhanë për nënën e Skënderbeut këto informacione që nuk i kanë dhënë as vetë serbët? Ky është një paradoks që duhet shpjeguar me logjikë historiografike.

E keqja është se nuk kemi ende sot një libër biografik për Skënderbeun ku të bëhet një përpjekje serioze që shpjegohen me logjikë shkencore historiografike të gjithë faktet dhe argumentet e diskutueshme për të dhe familjen e tij. Meqënëse historianët kanë dështuar ta bëjnë këtë gjë, atëherë duhet ta bëjnë studiues me njohuri historike dhe që zotërojnë metodologjinë historiografike. Një monografi për Skënderbeun është një ato projekte për të cilin punoj në afat relativisht të largët./CityNews