Fan Noli Kryeminister, një libër për kryeshtetarin erudit

22 Mars 2015, 21:52, Aktualitet CNA

Fondacioni Fan Noli, një nga institucionet kulturore në shërbim të kulturës kombëtare, po e çon më tej misionin në vlerësimin historik të personaliteteve të shquar të kombit. Këtë e tregoi më së miri dhe botimi prej tij, i librit Fan Noli kryeministër.

Publikut të gjerë i jepet shansi që përmes këtyre shkrimeve të marr informacion dhe fakte të reja historike, për ngjarje të nxehta të zhvillimeve politike në vend, në kohën kur veproi Fan Noli, duke iu dhënë mundësinë për të riparë mjaft ngjarje të veprimtarisë së tij si kryeministër, në një kënd vështrim të ri, që hedhin mendime me vlerë studimi dhe rishikimi. Botimi me prurjet studimore që sjell, i shërben historisë dhe kulturës kombëtare, ngjall interes dhe hap dritare për mjaft ngjarje historike në të cilat veproi ky kryeministër gjatë shërbimit në Shqipëri, ai përciell mesazh dhe për brezin e ri.

Libri përmban aktet e konferencës shkencore të organizuar së bashku me Akademinë e Shkencave, të cilat botohen me rastin e 90-vjetorit të qeverisë të kryesuar prej Fan S. Nolit, në gjysmën e dytë të vitit 1924 dhe 50-vjetorit të vdekjes, duke sjellë një kontribut të vyer në ndiçimin dhe studimin e mëtejshëm të figurës poliedrike të Fan Nolit me këndvështrime të reja, gjykime mbi dobësitë dhe prurjet e çmuara historike të sjella nga ky kryeministër i kësaj epoke në historinë shqiptare.

Përgatitësi i botimit Naim Zoto njëkohësisht dhe kryetar i Fondacionit Fan Noli dhe redaktori prof. dr. Shaban Sinani, kanë qenë shumë të vëmendshëm që botimit historiko-politik me kontribute të reja shkencore, t?i bashkangjiten dhe disa studime referenciale të dijetarëve shqiptarë për Nolin nga Faik Konica, Mitrush Kuteli e Eqrem Çabej.

Në shërbim dhe plotësim të figurës së Fan S. Nolit si kryeministër janë gjetur mjaft të goditura dhe të përzgjedhura botimi i pamfleteve të tij Jatagani dhe kalemi, Kabineti i sotëm është kabineti i pykave, Ky popull meriton çdo sakrificë që të fitonjë lirinë, Pesë anarkitë, Ç?kemi bërë për paqen? etj., që flasin dhe rrokin pothuajse momentet më kryesore politike të veprimtarisë së tij politiko diplomatike në dobi të Lëvizjes Kombëtare Shqiptare dhe të përvojës së tij si kryeministër, politikan e diplomat karriere.

Libri fillon me një shënim hyrës nga prof. dr. Jorgo Bulo dhe z. Dhimitër Anagnosti dhe pasohet në vijimësi me prurjet shkencore të profesorëve të nderuar dhe të studiuesve të rinj pjesëmarrës në këtë konferencë. Vlen të theksohet se të gjitha kumtimet përshkohen nga vlerësimi unik për Fan Nolin si një nga kryeministrat më të kulturuar të Ballkanit, një nga krerët e kulturës europiane të kohës, ndër të paktit që kishte kryer universitetin e famshëm të Harvardit, shqiptari më i shquar në Amerikë, politikan, diplomat e orator, poet, muzikolog përkthyes. Autorët sipas fushave të tyre të studimit mbi figurën e Fan S. Nolit kanë bërë objekt të studimeve të tyre aspekte të veçanta të veprës së tij.