E fundit!

18:57 Opinione Luan Rama

I PËGËRI I MBETUR GJALLË NGA NJË KOHË E VDEKUR

Në këto ditë të zhegëta vere, bashkë me rrjedhën kutërbues...

Nga televizori te smartfoni: Revolucioni i heshtur i moshës së tretë

18 Janar 2026, 09:14, Sociale CNA

Nga televizori te smartfoni: Revolucioni i heshtur i moshës së

Në një kohë kur dikur shqetësoheshim për kohën që kalojnë fëmijët para ekranit, një ndryshim i qetë po ndodh te të moshuarit. Gjithnjë e më shumë njerëz në moshë të tretë (rreth 60–70 vjeç) kalojnë orë të tëra duke shikuar celularin ose tabletin e tyre, një lloj “pensioni i bazuar në telefon” që po bëhet realitet.

Pamja është e njohur: tavolina familjare ku të moshuarit nuk tregojnë histori, por fokusohen në telefon. Dhoma ku, përveç televizorit, secili mban një ekran tjetër në dorë dhe momentet me nipërit e mbesat që përzihen me lojëra në tablet dhe njoftime të vazhdueshme nga aplikacionet.

Ky fenomen nuk është thjesht teknologji pa dije. Njerëzit e kësaj moshe janë brezi i parë që hyri në botën digjitale pasi u rrit, shpesh gjatë periudhave të izolimit. Pandemia përshpejtoi këtë ndryshim, duke bërë ekranet jo vetëm mjet komunikimi, por edhe një dritare drejt botës, sidomos për ata që ndjeheshin të vetëm.

Teknologjia mund të jetë pozitive kur përdoret në mënyrë aktive: lojërat e fjalëve, video me përmbajtje edukative, bisedat me miqtë, apo hobet online ndihmojnë në aktivizimin e mendjes, zvogëlimin e ndjenjës së vetmisë dhe krijimin e rutinës. Në këto raste, ekrani shndërrohet në një bashkëpunëtor të ditës së pensionit.

Problemet fillojnë kur përdorimi kthehet në thithje pasive, skrollim i pafund, përmbajtje me cilësi të dyshimtë, dezinformim, frikë, zemërim apo mashtrime digjitale. Algoritmet promovojnë kohën e kaluar në ekran, jo cilësinë e përvojës, dhe për njerëzit me kohë të lirë të bollshme, kjo tërheqje mund të bëhet pothuajse hipnotice.

Pyetja më thelbësore nuk është vetëm sa kohë kalojnë në ekran, por çfarë zëvendëson ai ekran në jetën e tyre, vetminë apo jetën dhe përgjigjja e vërtetë mund të mos gjendet në rrjetet sociale, por në një bisedë të thjeshtë njerëzore, pa teknologji./CNA