E fundit!

15:45 Aktualitet

46 ditë protestë/ Mbahet sot tubimi i radhës kundër qeverisë

Pasditen e sotme në Tiranë para Kryeministrisë mbahet prot...

Gjithmonë në gatishmëri - ngarkesa psikike në vendin e punës

7 Shtator 2014, 09:53, Aktualitet CNA

Të jesh gjithmonë dhe kudo i kontaktueshëm, të zgjidhësh shumë detyra njëkohësisht, punë me turne, presion për afat e rezultate: të gjitha këto mund të shkaktojnë ngarkesa psikike. Po a janë të matshme ato?

Probleme psikike, rraskapitje, humbje motivacioni – gjendje për të cilat për një kohë të gjatë nuk preferonte të fliste askush. Ndërkohë ato janë pjesë e pandashme e sektorit “Mbrojtje në punë dhe mjekësi në punë”. Por studime afatgjata mungojnë, thotë Hiltraud Paridon. “Zhvillimi teknik ka qenë kaq i shpejtë sa ne nuk jemi fare në gjendje të themi si ka qenë situata dhjetë vjet më parë”. Psikologia e diplomuar drejton sektorin “Ngarkesat psikike dhe shëndeti”, në Institutin për Punën dhe Shëndetin të Shoqërisë Gjermane për Sigurimin nga Aksidentet (IAG) në Dresden.

Shkaqet

Për shkak të celularëve është bërë e mundur që një punonjës të jetë i kontaktueshëm nga punëdhënësi vazhdimisht, edhe në fundjavë. Kështu për shumë, koha e punës shkrihet me kohën e lirë. Bëhet më e vështirë që ta heqësh mendjen nga puna dhe të ngarkohesh me energji të reja.

Nga presioni i afateve dhe për të dhënë rezultat është e prekur gati gjysma e të gjithë punonjësve. 60 përqind e atyre që punojnë multitasking, shpjegon Paridon. Në këtë kuadër duhet të kryhen detyra të ndryshme njëkohësisht. Edhe ndërprerjet e vazhdueshme mund të ushtrojnë efekt negativ në punë. Në disa grupe punonjësish, orari i punës është spostuar, gjë që mund të ushtrojë efekt negativ në psikikën e punonjësit.

“Nga puna me orar të zgjatur në mbrëmje dhe në fundjavë është e prekur fort tregtia. Kjo ka të bëjë me oraret e zgjatura të kohës kur dyqanet rrinë hapur”, thotë Paridon. Shumë dyqane, sidomos supermarketet janë të hapura deri në mesnatë – edhe kjo është një ngarkesë shtesë për të punësuarit.

Pasojat për shëndetin

Në të gjitha aspektet si të qenit i kontaktueshëm, multitasking, kohëzgjatja e koha e punës bëhet fjalë për ruajten e raporteve. Nëse për një individ ngarkesa është shumë e rëndë, atëherë arrijmë te i ashtuquajturi “shfrytëzim”- dhe ndoshta edhe në pasoja për shëndetin. “Mund të kemi sëmundje të ndryshme. Si për shembull sëmundje zemre ose të muskujve e skeletit. Mund të kemi edhe sëmundje psikike, edhe shtim të shifrave të aksidenteve ose humbje të motivacionit. Kjo mund të shkojë deri në reagime negative të imunitetit të trupit.”

Në bazë të një studimi për aftësinë për punë dhe për të fituar të Dhomës Federale të Psikoterapetëve të vitit 2013, në vitin 2012 rreth 75.000 punonjës dolën në pension të parakohshëm për shkak të sëmundjeve psikike.

Meqenëse është ende e vështirë që të hartohen kritere të qarta vlerësimi për ngarkesat psikike, është po aq e vështirë marrja e masave parandaluese. “Por ndërkohë ka rekomandime, si parimi i semaforit: kur deri në një të tretën e vendeve të punës kemi ngarkesa psikike, nuk duhet të ndërhysh. Midis një dhe dy të tretave duhet të merresh më me imtësimi me problemin. Por kur janë më shumë se dy të tretat, atëherë semafori kalon në ngjyrë të kuqe dhe atëherë personat përgjegjës duhet të marrin masa”, thotë Paridon. Rëndësi ka edhe komunikimi i mirë dhe i hapur. Edhe në një botë të globalizuar dhe të ndërlidhur shkëmbimi i mendimeve me të tjerët, çfarë bëjnë e si veprojnë ata, ka rëndësi.