Mitsotakis positions the Balkans alongside Ukraine

2023-08-23 07:40:00, Kosova & Bota CNA

Initially, the Greek Prime Minister, Kyriakos Mitsotakis, wanted to give a new impetus to the EU enlargement process. He invited on Monday (20.08.2023) for a dinner in Athens the heads of government of the Balkan countries to mark the 20th anniversary of the so-called "Thessalonica Promise".

Albania, North Macedonia, Serbia, Montenegro, Bosnia and Herzegovina and Kosovo have been waiting in the EU's waiting room for 20 years. In June 2003, the EU confirmed that it unreservedly supports the European orientation of the Western Balkan states. "The future of the Balkan states is in the European Union", it was said then in the final statement of the European summit near the Greek city of Thessaloniki the declaration also got its name. In August 2023, the six countries of the Western Balkans are still waiting in the corridor and countries like Greece are trying to open the EU door for them, but with very limited success.

The dinner in Athens was supposed to give an impetus and a new movement to the frozen situation. But the protagonist of the meeting in the Greek capital was not any Balkan leader - but Volodymyr Zelensky.

The President of Ukraine traveled to Athens in the usual secrecy, until the last minute it was unclear if he would come and why. In the end, his presence overshadowed that of the other guests, among them the President of the European Commission Ursula von der Leyen and the President of the European Council Charles Michel.

Greek training for Ukrainian F-16 pilots

Since June 2022, Ukraine and its neighboring republic of Moldova are officially candidates for EU membership. Even for them, membership in the near future seems impossible. But for Zelenski, it seems that during his visit to Athens, the focus was not on fraternizing with the other candidates, but on other, more acute topics.

Pas takimit Zelenski njoftoi se Mitsotakis i kishte ofruar të trajnonte pilotët ukrainas për avionët luftarakë F-16. Të dielën (19.08.2023) Danimarka dhe Holanda qenë zotuar t`i japin Ukrainës dhjetëra avionë luftarakë F-16 kundër invazionit rus. Avionët F-16 konsiderohen të ndërlikuar për t'u përdorur dhe trajnimi i pilotëve është i vështirë.

Forca ajrore greke përdor vetë kryesisht avionë F-16. Stërvitja e pilotëve ukrainas do të bëhet tani në Kalamata, në një kamp trajnimi me teknologji shumë moderne, që Greqia operon në bashkëpunim me Izraelin. Zelenski falënderoi Athinën për ofertën, të cilën e pranoi me kënaqësi.

Kundër "revizionizmit johistorik"

Më parë kryeministri grek Mitsotakis i garantoi atij para kamerave, se Athina qëndron me Ukrainën "pavarësisht se për çfarë ka nevojë", duke shtuar se "ukrainasit janë një frymëzim për të gjithë qytetarët demokratë të Evropës".

Mitsotakis positions the Balkans alongside Ukraine

Presidentja e KE, Ursula von der Leyen takon Mitsotakis

Mitsotakis u shpreh edhe kundër "revizionizmit johistorik" - ndoshta duke pasur parasysh jo vetëm Rusinë, por edhe Turqinë, me të cilën Greqia ka shpesh mosmarrëveshje për shkak të pretendimeve territoriale - duke argumentuar se Rusia "duhet të dënohet për krimet e saj nga drejtësia ndërkombëtare". Ai vuri në pah edhe mbështetjen e deritanishme të Greqisë dhe theksoi se më shumë se gjysma e grurit të Ukrainës eksportohet me anije greke. Megjithatë për transportin e naftës ruse me cisterna greke Mitsotakis nuk tha asgjë.

„Vëllezërit" grekë në Mariupol

Ndihma ushtarake për Ukrainën nuk është shumë e mirëpritur në opinionin grek. Në fakt sipas sondazheve një shumicë e qartë është në favor të sanksioneve kundër Rusisë dhe tre të katërtat e të gjithë grekëve janë po ashtu për mbështetje financiare për Ukrainën. Megjithatë dërgesat e armëve i refuzojnë dy të tretat e të anketuarve.

Nga ana tjetër në Greqi ndihma për "vëllezërit tanë" në Odesa dhe Mariupol mbështetet nga një pjesë e madhe e popullsisë. Sipas qeverisë greke në Mariupol dhe zonën përreth para sulmit rus në Ukrainë jetonin 100.000 njerëz me origjinë greke. Qeveria e Athinës ndjen përgjegjësi për ta.

Mitsotakis positions the Balkans alongside Ukraine

Prandaj ish-ministri i Jashtëm Nikos Dendias ofroi të shoqëronte një kolonë ndihmash për në Mariupol që në fillim të luftës në mars 2022 dhe shkoi më në fund vetë një muaj më vonë në këtë qytet.

Kur Mariupoli u bë simbol i vuajtjeve të civilëve ukrainas, Dendias kërkoi që Greqia, për shkak të "interesit të saj të veçantë për Mariupolin", të përfshihej në një proces të ardhshëm gjyqësor për krimet ruse të luftës.

Premtim për rindërtimin e Odesës

Për shkak të pakicës në Ukrainë një pjesë e madhe e popullsisë greke mbështet edhe premtimin e Mitsotakis, se Greqia do të ndihmojë për rindërtimin e Ukrainës dhe veçanërisht të Odesës.

Fëmijët në Greqi mësojnë në shkollën fillore, se në qytetin port ukrainas u themelua organizata sekrete greke "Filiki Eteria", e cila në 1821 nxiti kryengritjen kundër sundimit osman në Greqi – duke dhënë sinjalin fillestar për pavarësinë e shtetit në Egje.

"Deklarata e Athinës" për Ukrainën

Pas darkës liderët e vendeve të Ballkanit theksuan mbështetjen e tyre të palëkundur "për pavarësinë, sovranitetin dhe integritetin territorial të Ukrainës brenda kufijve të saj të njohur ndërkombëtarisht, bazuar në vlerat e demokracisë dhe shtetit të së drejtës kundër agresionit rus”. Përveç vendeve aspirante të BE, të pranishëm ishin edhe vendet anëtare të BE në Ballkan. Vetëm kryeministri i Shqipërisë Edi Rama nuk ishte i ftuar për shkak të tensioneve aktuale mes Greqisë dhe Shqipërisë.

Krerët e qeverive të Serbisë, Republikës së Moldavisë, Malit të Zi, Greqisë, Rumanisë, Kosovës, Bosnje dhe Hercegovinës, Maqedonisë së Veriut, Bullgarisë, Kroacisë dhe Ukrainës nënshkruan të ashtuquajturën "Deklarata e Athinës", sipas së cilës "krimet e luftës dhe krimet e tjera nuk duhet të mbeten pa u ndëshkuar”. Të gjithë ata që janë përgjegjës për krime si sulme ndaj civilëve, por edhe për shkatërrimin e infrastrukturës, duhet të japin llogari, kërkojnë nënshkruesit në deklaratë.

"Deklarata e Athinës” përmbante edhe disa rreshta për arsyen e hershme të takimit: se është urgjentisht e nevojshme të përshpejtohet rruga e vendeve të Ballkanit Perëndimor drejt BE. Megjithatë për një "zhvillim të ri në këtë çështje" nuk kishte asnjë shenjë./ DW