E fundit!

22:49 Opinione

Çfarë tregojnë skandalet për shtetin

Skandalet politike në Shqipëri nuk tregojnë vetëm sjelljen...

Arkeologët besojnë se kanë zbuluar një version më të hershëm të Stonehenge

18 Qershor 2026, 08:54, Kosova & Bota CNA

Arkeologët besojnë se kanë zbuluar një version më

Arkeologët besojnë se kanë zbuluar një version më të hershëm dhe shumë më të thjeshtë të Stonehenge, rreth 5 km larg monumentit prehistorik.

E tëra çfarë ka mbetur nga struktura më e vjetër janë dy vrima në tokë, por ekipi thotë se ato mbanin shtylla druri që ishin në vijë me Diellin në solsticat e verës dhe dimrit - ditët më të gjata dhe më të shkurtra të vitit - në të njëjtën mënyrë si Stonehenge.

Vendndodhja është datuar rreth 5,000 vjeçare, që është 500 vjet më e vjetër se Stonehenge.

Në vend u gjetën gjithashtu objekte, duke përfshirë qeramikë, vegla prej guri dhe kocka kafshësh, duke sugjeruar se njerëzit prehistorikë mbanin tubime atje.

Phil Harding, nga Arkeologjia e Wessex-it, i cili udhëhoqi gërmimet, tha se ishte një nga gjetjet më të mira të karrierës së tij të gjatë.

"Dy gropa shtyllash më tregojnë [shumë] më shumë rreth njerëzve 5,000 vjet më parë", tha ai.

"Kjo më tregon për të gjithë komunitetin, më tregon se si mendonin, si silleshin, si e adhuronin qiellin."

Gurët e mëdhenj në Stonehenge janë vendosur saktësisht në një vijë me Diellin.

Nëse qëndroni në mes të rrethit në lindjen e diellit në solsticin e verës, do ta shihni Diellin të lindë mbi një gur të quajtur guri i thembrës në verilindje të rrethit.

Në mes të dimrit, nëse do të qëndronit në qendër të rrethit, do të shihnit diellin të perëndonte mbi një gur altari në jugperëndim të vendit.

Struktura, e zbuluar në fshatin Bulford, ishte një ndërtim shumë më i thjeshtë i përbërë vetëm nga dy shtylla druri, të cilat janë kalbur prej kohësh.

Ato ishin të pozicionuara 120 metra larg njëra-tjetrës dhe vlerësohej të ishin midis 2 dhe 4 metra të larta.

Kur Harding zbuloi vrimat interesante, ai vuri re se ato dukeshin sikur ishin në një vijë me Diellin, njësoj si Stonehenge i vendosur disa milje larg.

"Mora lapsin dhe vizoren, i bashkova dhe isha i vetëdijshëm se ato po tregonin në drejtimin e përgjithshëm të lindjes së diellit në mes të verës", tha ai.

Gjurmët e strukturës së mëparshme u gjetën një dekadë më parë në Bulford, kur u pastrua toka për strehim të ri ushtarak.

Por vetëm tani është kryer një analizë e detajuar e shtrirjes, e cila përfshinte kthimin prapa të orës qiellore.

"Qielli - pozicionet e Diellit, Hënës, planetëve dhe yjeve - ndryshojnë shumë ngadalë gjatë shekujve. Ne nuk e vërejmë këtë gjatë jetës sonë", tha Dr. Fabio Silva, një arkeoastronom nga Universiteti i Bournemouth dhe Akademia Skyscape.

"Pra, në thelb duhet të rindërtojmë qiellin, si dukej saktësisht 5,000 vjet më parë, ku lindte Dielli dhe në çfarë ore lindte në ato vende."

"Nëse merrni parasysh gjerësinë e shtyllave… atëherë rreshtimi është saktësisht, saktësisht i saktë. Është i rreshtuar me saktësi me lindjen e diellit në solsticin e verës dhe perëndimin e diellit në solsticin e dimrit."