Inflacioni i lartë

2023-04-12 17:08:31, Kosova & Bota CNA

Inflacioni i lartë

Ndërsa Turqia po përballet me një shkallë të lartë inflacioni dhe rritje çmimesh, muaji i shenjtë i Ramazanit ofron një periudhë lehtësimi për disa, me ushqime falas për iftar. Siç njofton nga Stambolli korrespondenti i Zërit të Amerikës Dorian Jones, analistët thonë se anketat e opinionit publik tregojnë se inflacioni aktualisht përbën kërcënimin më të madh në përpjekjet për rizgjedhjen e Presidentit Recep Tayyip Erdogan.

Në KadikOy, një lagje e Stambollit ku jeton shtresa e mesme e popullsisë, njerëzit rreshtohen në pritje të iftarit që shënon fundin e një dite agjërimi.

Disa presin më shumë se një orë për një sanduiç dhe supë. Sipas Ahmetit, i cili nuk dëshiron të japë emrin e plotë, kjo është shenjë e kohëve të vështira për popullin turk.

“I shikoni gjithë këta njerëz po presin vetëm për të marrë një racion të vogël ushqimor! Fatkeqësisht, gjithçka është shtrenjtuar. Qiratë, ekonomia. Është bërë keq për njerëzit”.

Bashkia e Stambollit, e kontrolluar nga opozita, po ofron ushqim falas. Në mbarë vendin, qytetet e mëdha nën kontrollin e opozitës po bëjnë të njëjtën gjë. Ndërsa afrohen zgjedhjet për parlament dhe për postin e presidentit opozita po përpiqet të tërheqë vëmendjen për shkallën e lartë të inflacionit, aktualisht më shumë se 55%.

Ata fajësojnë Presidentin Rexhep Tajip Erdogan për politikën e tij të pazakontë të uljes së normave të interesit, në vend të rritjes së tyre për të kontrolluar inflacionin.

Atilla Yesilada është analist për Turqinë në organizatën “GlobalSource Partners”.

“Është shkatërruese. Rreth 80% e të anketuarve ankohen për kushtet ekonomike. 80% mendojnë se gjërat janë përkeqësuar gjatë 12 muajve të fundit. Mesatarisht, 60% mendojnë se do të përkeqësohen edhe më tej gjatë 12 muajve të ardhshëm.”

Në një treg të qytetit, fermerët përpiqen të shesin prodhimet e tyre. Shumë ankohen për mungesën e klientëve dhe thonë se po luftojnë për të mbijetuar.

“Krahasuar me vitin e kaluar, çmimet janë rritur 100% dhe më shumë. Çmimi i ushqimit për kafshët është dyfishuar. Kemi vështirësi në prodhimin dhe shitjen e vezëve. Po ashtu edhe për qumështin. Është jashtëzakonisht i kushtueshëm”, thotë për Zërin e Amerikës fermerja Meral.

Të njëjtin mendim ndan edhe fermeri Yusuf Kahveci, me kompaninë bujqësore “Akasya Agriculture”.

“Çmimi i karburantit u rrit 100 për qind. Qiraja e tokës është rritur jashtëzakonisht shumë. Tarifa e punëtorit ishte 150 lira turke dhe tani ka shkuar në 400.”

Një nga arritjet më të mëdha të Presidentit Erdogan ishin vitet e rritjes ekonomike të papara ndonjëherë dhe krijimi i një klase të mesme të fuqishme fetare.

Analistët thonë se pjestarët e kësaj shtrese druheshin se mund të humbisnin fitimet e tyre, nëse Presidenti Erdogan humbiste pushtetin përballë partive pro-laike. Por rritja e shkallës së inflacionit mund të ndryshojë këtë perceptim politik, thotë për Zërin e Amerikës Osman Sert, drejtor i kompanisë “Panoramatr Research”.

“Kriza ekonomike po dëmton të gjitha segmentet dhe komunitetet. Kjo po ul efektet e polarizimit, sepse si konservatorët, ashtu edhe laikët dhe të gjithë të tjerët po preken pothuajse njësoj nga inflacioni dhe kriza ekonomike”.

Aktualisht, Presidenti Erdogan po përpiqet të ndryshojë axhendën. Vënia në punë e aeroplanmbajtëses së parë të Turqisë të hënën, tha Presidenti Erdogan, nxjerr në pah se ai e ka kthyer vendin në një fuqi rajonale, një përpjekje për të siguruar bazën që e mbështet atë, nacionalistët fetarë.

Rezultatet e zgjedhjeve të muajit që vjen do të tregojnë nëse kjo bazë do të vazhdojë të jetë besnike ndaj tij./ VOA